Emelten bestrijden: in het najaar, voordat de larven groot zijn

Waarom het moment alles bepaalt

Jonge emelten uit de zomereitjes zijn in het najaar klein en gevoelig voor biologische en chemische middelen. Tegen het voorjaar zitten ze in het derde of vierde stadium, vreten ze het meest en zijn ze nauwelijks nog te bestrijden. Daarom stelt een behandeling in maart of april vaak teleur, terwijl dezelfde behandeling in september of oktober wel werkt.

Het beste resultaat haal je bij een grondtemperatuur boven 5 graden, vochtige grond en een behandeling in de avond of nacht. Sommige producten vragen een hogere temperatuur, dus lees het etiket en meet op ongeveer 5 cm diepte.

Het gazon geeft een aanwijzing: pikken spreeuwen in het najaar in groepen in het gras, dan zitten er larven in de zode. Steek dan een stuk zode uit en kijk wat erin zit.

Hoe zet je aaltjes tegen emelten in?

Aaltjes zijn microscopisch kleine wormpjes die in de larve dringen en hem van binnenuit doden. Kies een pakket waarop emelten of langpootmuggen staan, want een middel tegen taxuskevers of engerlingen bevat een andere soort. De wormpjes leven, dus gebruik ze binnen de tijd op de verpakking en bewaar ze zoals daar staat. Droge grond is de meestvoorkomende reden dat een behandeling niets doet: de aaltjes drogen uit.

Een grote tuin kost veel product. Behandel daarom de plekken waar je volgend jaar kwetsbare gewassen zet en laat de rest met rust. Houd rekening met de werking en de beperkingen van aaltjes bestrijden.

Controleer na een paar weken of het gewerkt heeft. Steek op dezelfde plek een stuk zode uit: minder levende larven of slappe, bruine exemplaren betekenen dat de aaltjes hun werk deden. Zit er nog evenveel, dan was de grond waarschijnlijk te droog of te koud en begin je het volgende najaar opnieuw.

Mag je chemische middelen of huismiddelen gebruiken?

Particulieren mogen alleen middelen gebruiken die het Ctgb voor hen heeft toegelaten. Je herkent ze aan een toelatingsnummer van vijf cijfers met de letter N. Voor emelten is het aanbod klein en verandert de lijst, dus kijk in de toelatingendatabank van het Ctgb of er voor jouw situatie iets bestaat en volg het etiket. Een hovenier mag in principe geen chemische middelen meer gebruiken in particuliere tuinen, al zijn er uitzonderingen.

Zout, azijn en andere huismiddelen zijn als bestrijdingsmiddel niet toegelaten, hun werking staat niet vast en ze beschadigen de bodem.

Wat kun je zonder middel doen?

Je kunt emelten ook zonder middel terugdringen. Leg op een vochtige avond een donker zeil over een stuk gras of bed. De larven komen dan vaak naar boven en zitten 's ochtends onder het zeil, zodat je ze kunt oprapen. Spreeuwen en kraaien ruimen daarna veel van de rest op.

Een dichte grasmat is de beste verzekering. Wie bemest, regelmatig maait en kale plekken bijzaait, geeft langpootmuggen minder kans om eitjes te leggen. Houd het gras van eind augustus tot begin september kort en beregen het dan niet. Kleine zwarte vliegjes boven potgrond zijn geen langpootmuggen maar rouwvliegen, die je aanpakt zoals bij rouwvlieg bestrijden. Een aangetast gazon herstel je in het najaar of vroege voorjaar door de gele plekken licht te beluchten en opnieuw in te zaaien.

Wat doe je als het voorjaar al is en de larven groot zijn?

Zie je in april of mei slappe plantjes, dan zijn aaltjes meestal te laat en beperk je de schade. Steek onder elke verwelkende plant met een schopje en haal de larve weg. Zet nieuwe plantjes in een ring van plastic of karton die ongeveer 10 cm de grond in gaat, en zaai rijen als wortel en prei pas in het najaar als je veel larven vindt.

Wil je toch iets zaaien, kies dan een snelle bladgroente zoals postelein. Het eerste jaar op omgespit gazon blijft het zwaarst en gaat het jaar daarna beter.

Zijn de larven wit en gekromd, dan heb je geen emelten maar engerlingen, en die bestrijd je al in de late zomer. De grijze larve van een emelt kun je zelf herkennen.