Wat 's nachts aan je planten vreet of in de grond de wortels opeet, is meestal een slak, een emelt of een engerling, en elk vraagt een eigen moment. Slakken pak je aan vanaf het vroege voorjaar, emelten in het najaar en engerlingen in de late zomer. Mieren vragen alleen ingrijpen als ze bladluizen beschermen of onder je terras nestelen. Zie je vlekken en verkleuring op het blad zonder vraat, dan gaat het eerder om plantenziekten.
Gaten in het blad en slijmsporen op de grond wijzen op slakken.
De gidsen over slakken en mieren
Mier bestrijdenWat je kunt doen als een mierennest in je moestuin, onder het terras of in een plantenpot zit.
EngerlingHoe je een engerling herkent en wat de larve van de kever in het gazon veroorzaakt.
Slak bestrijdenWat helpt tegen slakken in moestuin en border, van afscherming en vallen tot natuurlijke vijanden, en wat alleen overlevering is.
Engerling bestrijdenWelke aanpak werkt tegen engerlingen in gazon en border, en in welke periode van de late zomer.
AaltjesWat aaltjes zijn, welke nuttig zijn en welke planten aantasten.
SlakWat een slak is, welke naaktslakken en huisjesslakken schade doen, hoe slakkeneitjes eruitzien en welke slakken juist nuttig zijn.
EmeltHoe je emelten herkent, waar ze vandaan komen en waarom ze in het voorjaar plotseling schade doen.
Emelt bestrijdenWanneer en hoe je emelten aanpakt, van aaltjes in het najaar tot handwerk als het voorjaar al is aangebroken.
MierHoe je rode en andere mieren herkent en wat nesten, eitjes en vliegende mieren betekenen.
Aaltjes bestrijdenAaltjes tegen taxuskever, trips, rouwvliegjes en slakken: het juiste moment, de temperatuur en de grenzen van deze aanpak.
Hoe vind je de dader aan het spoor dat hij achterlaat?
Een kaalgevreten sla met slijmsporen op de grond en bladeren vol gaten wijst op slakken, en die bestrijd je met rapen, afschermen en natuurlijke vijanden. Zakt een plant plotseling weg zonder slijm en is de stengelvoet afgevreten, dan zit er vaak een grijze, pootloze larve onder: de emelt. Een witte, kromme larve met een bruine kop onder een gele plek in het gazon is een engerling.
Een nest mieren in de moestuin is meestal geen plaag. Mieren kweken wel bladluizen, en dan loont het om eerst de luizen aan te pakken, zoals bij insecten en bladluis staat. Bij gele plekken in het gazon kijk je ook naar problemen in het gazon.
Welk moment past bij welke plaag?
Het moment is vaak belangrijker dan het middel. Slakken beginnen in april aan hun eerste legsel, de eitjes komen na ongeveer drie weken uit en na ongeveer twee maanden zijn de jongen volwassen. Houd hun aantal daarom al vroeg in het voorjaar laag, voordat de eerste legsels uitkomen.
Bij emelten ligt het andersom. In het voorjaar zijn de larven groot en nauwelijks nog te stoppen, in het najaar zijn ze klein en gevoelig, zoals bij emelt bestrijden staat. Engerlingen zijn de larven van de mei- en junikevers en vragen pas laat in de zomer om actie. Aaltjes kunnen tegen alle drie werken, maar elke soort heeft een eigen temperatuur en een eigen periode. Wat aaltjes zijn en hoe je ze inzet, heeft een eigen uitleg.
Welke planten laten slakken met rust?
Een plant die slakken helemaal laten staan, bestaat niet. Wel worden sommige planten later of minder aangevreten. Hosta's met dik blad hebben minder last dan hosta's met dun blad, en tuiniers zeggen dat ook planten met taai, harig of sterk geurend blad het langer volhouden. Dat laatste is ervaring en geen bewezen regel. Jonge zaailingen en verse scheuten zijn altijd het kwetsbaarst.
Beschermen en slim kiezen werkt daarom beter dan hopen op een soort die niet wordt gegeten. Wie op een plek vol slakken plant, begint met stevige, grotere planten en schermt ze de eerste weken af. Bij tomaat blijft de plant zelf meestal heel, maar vruchten die de grond raken worden aangevreten, dus bind ze op of oogst ze op tijd. Tegen slakken kun je de vruchten ook afschermen; dat past bij slakken bestrijden.
Veelgestelde vragen
Welke planten vinden slakken niet lekker?
Slakken laten sommige planten liever staan, zoals hosta's met dik blad en planten met taai, harig of sterk geurend blad. Geen plant is veilig voor jonge zaailingen. Plant liever grotere exemplaren en bescherm de eerste weken.
Hoe weet ik of het een slak, emelt of engerling is?
Slijmsporen en gaten in het blad wijzen op slakken. Een plant die plotseling wegzakt met een afgevreten stengelvoet wijst op een emelt, een grijze pootloze larve. Een witte, kromme larve met bruine kop in gazon of border is een engerling. Graaf altijd even onder de plant voordat je iets inzet.
Wanneer begin ik met bestrijden?
Bij slakken in het vroege voorjaar, voordat de eerste legsels in april uitkomen. Bij emelten in het najaar, als de larven nog klein zijn. Bij engerlingen in de late zomer. In het voorjaar is het voor emelten en engerlingen meestal te laat.
Moet ik mieren altijd bestrijden?
Nee. Mieren ruimen afval en schadelijke insecten op en zijn voedsel voor vogels. Je grijpt pas in als ze bladluizen beschermen, onder tegels nestelen of in een moestuin of plantenpot de wortels loswoelen.
Helpen aaltjes tegen al deze plagen?
Ze werken tegen veel bodemplagen, maar elke soort aaltje richt zich op één plaag en heeft een eigen temperatuur en periode nodig. Kies daarom een pakket dat op jouw plaag is gericht en houd de grond vochtig.
Onkruid bestrijdenOnkruid bestrijden begint met herkennen: zaadonkruid trek je uit, wortelonkruid steek je uit. Zo pak je het aan in de border, tussen tegels en in gras.
Bladluis bestrijdenLuizen en andere insecten op planten: zwarte luizen, spint, rupsen in de buxus. Herken het insect en kies de aanpak die past, zonder onnodig te spuiten.
PlantenziektenPlantenziekten en schimmels herken je aan de vlek: wit poeder, gele vlekken of oranje stippen. Zo zie je wat het is en wat je er zelf aan doet.
Dieren werenDieren weren uit de tuin zonder gif: zo herken je mol, woelrat en kat aan hun sporen en pak je ze aan met gaas, een mollennet en dichte beplanting.
Wespen en hoornaarsHoornaar en wesp zijn familie, maar verschillen in grootte, nest en gedrag. Zo herken je ze, waar ze nestelen en wanneer je een specialist inschakelt.
Zieke plantenPlant krijgt gele bladeren of hangt slap? Controleer eerst water, wortels en grond. Zo herken je de oorzaak bij tuinplanten en weet je wat je dan doet.
