Meerjarige groenten plant je één keer en oogst je jaren, zoals rabarber die tien tot vijftien jaar oogst geeft. Geef ze een eigen hoek buiten je vruchtwisseling, want verhuizen kost oogst. Rabarber is de makkelijkste start; asperges vragen meer geduld en een losse grond, en aardpeer groeit bijna vanzelf.
Rabarber, asperges en aardpeer krijgen samen een eigen bed.
De gidsen over rabarber en asperges
RabarberOver de plant zelf: soorten, plantplek en verzorging, voor wie rabarber wil zetten of verbeteren.
Rabarber oogstenWanneer je rabarber oogst, hoe je de stelen trekt en wanneer je moet stoppen.
AspergesHoe asperges groeien, wat je ervoor nodig hebt en vanaf wanneer je ze kunt oogsten.
Waarom meerjarige groenten minder werk vragen
Een meerjarige groente komt elk voorjaar terug uit dezelfde wortelstok of knol. Je hoeft niet te zaaien, te verspenen of voor te kweken, en het werk bestaat uit bemesten, onkruid weren en oogsten. Daar staat tegenover dat ze een vaste plek nodig hebben, want verhuizen kost een jaar oogst. De eerste oogst laat ook even op zich wachten: bij rabarber en asperges neem je het eerste jaar niets, zodat de plant kan wortelen.
Omdat ze blijven staan, vallen deze planten buiten je vruchtwisseling. Zet ze aan de rand van de moestuin, in een eigen bed of hoek, zodat je er bij het omspitten van de rest niet op loopt. Zo'n indeling maak je met de stappen van een moestuin beginnen.
Rabarber en asperges: waar je begint
Rabarber is de makkelijkste vaste groente. Je plant hem in oktober en november of in maart en april, oogst vanaf het tweede jaar en stopt rond eind juni. Wanneer en hoe je de stelen trekt, bepaalt rabarber oogsten, en wat de plant verder nodig heeft, hoort bij rabarber kweken.
Asperges groeien uit een wortelstok en vragen een lichte, goed doorlatende grond en een bed dat jaren blijft liggen. Ze oogst je vanaf het tweede jaar na planten, voorzichtig, en pas later volop. Hoeveel ruimte ze innemen en hoe je ze plant, bepaalt asperges kweken.
Andere vaste groenten die je kunt proberen
Aardpeer is de meest robuuste vaste groente. Je poot de knollen van late winter tot vroeg voorjaar, 10 tot 15 cm diep en 30 cm uit elkaar, in rijen die minstens een meter van elkaar liggen. De planten worden tot 3 meter hoog en elke knol die in de grond blijft, loopt het voorjaar erna weer uit. Je oogst vanaf de late herfst tot in de winter naar behoefte. In een pot heb je minimaal 45 cm breed en diep nodig.
Verder gebruiken tuiniers artisjok, kardoen, zeekool, tuinzuring, lepelblad, kleine pimpernel en Egyptische ui als vaste groente. Over de teelt van deze soorten bestaat weinig degelijke informatie, dus begin met een paar planten en kijk hoe ze het bij jou doen. Wie ze wil combineren met vaste kruiden, vindt meer bij kruiden kweken.
Zo geef je vaste groenten een plek en voeding
Vaste groenten staan jaren op dezelfde grond, dus die grond moet goed zijn. Werk vooraf compost of verteerde mest in en geef elk jaar een nieuwe laag. Voor een moestuin is ongeveer 3 liter compost of mest per vierkante meter per jaar een bruikbare richtlijn, en het juiste moment bepaal je met bemesten. Een laag mulch houdt onkruid weg en het vocht vast.
Oogst met mate, want een plant die elk jaar helemaal kaal wordt geplukt, raakt uitgeput. Wat je binnenhaalt, bewaar je zoals beschreven bij oogsten en bewaren.
Veelgestelde vragen
Welke groenten komen elk jaar terug?
De bekendste zijn rabarber en asperges, en verder zijn er aardpeer, artisjok, kardoen, tuinzuring en Egyptische ui. Ze groeien uit een wortelstok of knol die in de grond blijft en lopen elk voorjaar opnieuw uit. Welke bij jouw tuin passen, hangt af van grond, ruimte en winterhardheid, dus lees de teeltinfo van elke soort.
Moet ik meerjarige groenten bemesten?
Ja, want ze staan jarenlang op dezelfde plek en putten de grond uit. Geef elk jaar compost of verteerde mest, ongeveer 3 liter per vierkante meter als richtlijn voor de moestuin. Een laag mulch houdt voeding en vocht vast. Strooi de compost in het najaar of het voorjaar rond de planten.
Hoeveel ruimte hebben vaste groenten nodig?
Dat verschilt sterk. Rabarber krijgt ongeveer een vierkante meter per plant, asperges vragen 160 cm tussen de rijen en aardpeer rijen die minstens een meter uit elkaar liggen. Geef elke soort de ruimte die hij als volgroeide plant nodig heeft, niet die van het plantje dat je koopt.
Welke meerjarige groente is het makkelijkst?
Rabarber en aardpeer. Rabarber plant je in het najaar of voorjaar, en hij geeft vanaf het tweede jaar oogst zonder veel werk. Aardpeer loopt zelf weer uit uit elke knol die in de grond blijft, dus je moet hem eerder in toom houden dan aanmoedigen.
Waar zet ik meerjarige groenten in de moestuin?
Geef ze een eigen bed of hoek aan de rand, buiten je vruchtwisseling. Ze blijven jaren staan en verhuizen kost oogst, dus kies een plek met voldoende zon en grond die je bewerkt hebt. Plan ook de hoogte van aardpeer mee, want die wordt tot 3 meter.
Moestuin beginnenMoestuin beginnen met praktische tips: wanneer je start, welke plek en grond je kiest, bak of volle grond, en wat je het eerste jaar het best zaait.
ZaaienZaaien hangt af van het gewas: radijs en wortel vanaf maart buiten, tomaat binnen en gevoelige planten na half mei. Lees diepte, afstand en kalender.
Tomaten kwekenVruchtgroenten zaai je tussen januari en april binnen en zet je na half mei buiten. Kies je gewas, zie wanneer je zaait en waar je verder leest.
Sla en bladgroentenBladgroenten kweken lukt het best in koele weken. Wanneer je sla, spinazie, snijbiet, rucola, paksoi en postelein zaait, en hoe je doorschieten voorkomt.
Wortel- en knolgewassenWortelgewassen als aardappel, wortel, biet en radijs willen losse, diepe grond. Zo kies je, zaai je op tijd en pak je een tegenvallende oogst aan.
Knoflook, ui en preiKnoflook zet je half oktober tot half november, ui zaai je in maart en prei plant je van mei tot juli uit. Zo ga je van pootgoed naar oogst en opslag.
Kool kwekenKool kweken in de moestuin: van boerenkool zaaien tot koolrabi snijden en spruitjes oogsten na vorst. Met kalender, keuzehulp en aanpak tegen rupsen.
Bonen en erwtenPeulvruchten kweken begint in februari met erwten en loopt tot juli met bonen. Zie wat je wanneer zaait en welke pagina bij jouw gewas past.
Kruiden kwekenMaak je kruidentuin in april of mei in grond, bak of pot. Zo verdeel je droge en vochtige kruiden, kies je een plek en plant je op balkon of verticaal.
KweekkasEen kweekkas vangt zonnewarmte maar houdt geen strenge vorst tegen. Zo kies je het juiste type, weet je wat erin past en houd je hem warm en luchtig.
Oogsten en bewarenOogsten doe je op het teken van de plant, niet op de datum. Zo zie je per groente of ze rijp is, van radijs tot pompoen, en hoe je de oogst goed bewaart.
