Spint bestrijden: vochtig houden, roofmijten en weinig middel
Spint is een mijt van hooguit een halve millimeter die in warme, droge perioden tussen maart en oktober bladeren leegzuigt en fijn spinsel maakt. Je bestrijdt hem met regelmatig besproeien, ook onderop het blad, het wegknippen van aangetaste bladeren en zo nodig roofmijten. Spuiten kan alleen met een middel dat voor particulieren is toegelaten, en dat doodt de roofmijten ook. Zitten er vooral luizen op de plant, dan help je de plant door de luizen te bestrijden.
Wat je ziet en wat erachter zit
Bleke vlekjes en zwarte puntjes op blad zijn niet altijd spint. Kijk eerst wat er echt aan de hand is voordat je iets doet.
| Wat je ziet | Waarschijnlijke oorzaak | Wat je doet |
|---|---|---|
| Fijne bleke vlekjes op de bovenkant van het blad, onderop kleine geelgroene mijten | Spint | Besproeien, aangetaste bladeren weg, zo nodig roofmijten inzetten |
| Fijn spinsel tussen blad en stengel, vooral bij warm, droog weer | Spint | Het blad vochtig houden en verwijderen wat sterk is aangetast |
| Blad wordt zilverwit met kleine zwarte puntjes, geen spinsel | Trips | Lichte schade verdragen; trips vraagt een andere aanpak |
| Dikke klompen spinsel met rupsen erin, vaak op struiken of haag | Rupsennest, geen spint | Wegknippen en in een gesloten zak afvoeren |
| Plakkerig blad met zwarte aanslag, kleine luizen | Bladluis | Afspoelen en lieveheersbeestjes aantrekken |
| Grotere felrode mijtjes die rondrennen op de bodem | Fluweelmijt, nuttig | Laten zitten |
| Witte poederlaag op blad | Meeldauw | Aangetaste bladeren weghalen |
Zo herken je spint en de schade die hij doet
Spint is een mijt van hooguit 0,5 millimeter, dus je ziet de dieren pas goed met een loep. Het eerste teken zijn fijne, bleke vlekjes op de bovenkant van het blad. Onderop zitten kleine geelgroene mijten met vervelsels en eitjes, en bij een zware aantasting verschijnt spinsel en valt het blad af. Planten in warme, droge hoeken zijn het eerst aan de beurt, zoals in een kas, een serre of tegen een zuidmuur.
Zwarte puntjes op het blad zijn meestal geen spint maar uitwerpselen van een ander dier, bijvoorbeeld van trips, en dan is het blad zilverwit. Zie je plakkerig blad met kleine luizen, kijk dan bij bladluizen aanpakken. Neem dus eerst de tijd om goed te kijken voordat je een middel kiest.
Wanneer is spint actief en hoe snel groeit een kolonie?
Spint houdt van warm en droog weer en valt daardoor in een kas of op een zonnig terras eerder op dan in een koele, schaduwrijke border. De dieren zijn het meest actief van maart tot oktober. Overwinterende vrouwtjes zitten in kieren en spleten, bijvoorbeeld in houtwerk of in een kas, en worden vanaf eind maart weer actief. Kijk daarom al in het voorjaar onder het blad.
In een warme zomer kan een aantasting binnen enkele weken uit de hand lopen, omdat er snel nieuwe generaties komen. Wekelijks kijken werkt beter dan af en toe een grote controle: je vangt de eerste kolonie dan op voordat het blad eronder lijdt. Doe dat bij voorkeur op een droge, warme dag, want dan zie je het spinsel het best en weet je waar de kolonies beginnen. Noteer ook welke planten het eerst last hebben, zodat je er volgend jaar eerder bij bent.
| Periode | Wat spint doet | Wat je doet |
|---|---|---|
| Maart tot april | overwinterende vrouwtjes worden actief | kieren en hoeken in de kas schoonmaken, onder het blad kijken |
| Mei tot juni | eerste kolonies op warme plekken | regelmatig besproeien, ook onderop |
| Juli tot augustus | de zwaarste druk bij hitte en droogte | wekelijks controleren, aangetaste bladeren wegknippen |
| September tot oktober | aantasting neemt af | sterk aangetaste planten verwijderen |
Zo bestrijd je spint zonder middel
Spint houdt van droge lucht. Sproei de planten daarom regelmatig af, juist ook aan de onderkant van het blad. Dat bestrijdt de mijt niet op zichzelf, maar het verlaagt het risico en laat de dieren afnemen. Knip aangetaste bladeren weg en voer ze af in een gesloten zak, want het spinsel en de eitjes blijven anders op de plant zitten.
Ernstig aangetaste planten haal je het best weg, vooral laat in de zomer, zodat de mijten niet naar de buurplanten gaan. In een kas helpt het om de ruimte schoon te maken en de luchtvochtigheid te verhogen, bijvoorbeeld door de paden nat te maken. Een plant die wekelijks wordt nagekeken en afgespoeld, krijgt zelden een zware plaag. Haal wat je wegknipt meteen weg, want in een bak met snoeisel blijven de eitjes gewoon levend.
Biologische bestrijding van spint met roofmijten
Roofmijten zijn de bekendste biologische bestrijders. De meest gebruikte, Phytoseiulus persimilis, eet alle stadia van de spintmijt, dus ook eitjes en larven. Je strooit ze rond de aangetaste planten uit en ze doen hun werk als het warm genoeg is. Dat werkt het best bij een duidelijke aantasting in een kas of serre, en minder goed in een open border.
Roofmijten zijn kwetsbaar voor bestrijdingsmiddelen. Spuit je kort ervoor of erna, dan sterven ze ook. Kies dus een van de twee en geef de roofmijten een paar weken de tijd. Rode, ronde mijtjes die over de grond rennen zijn vaak fluweelmijten, en die zijn juist nuttig, dus laat ze zitten. Nuttige dieren als deze horen bij natuur in de tuin.
Helpen neemolie, knoflook en andere huismiddelen tegen spint?
Veel tuiniers proberen knoflookwater, zeepoplossing of neemolie. Dat die werken, is niet aangetoond. Zeker is dat azijn en zout niet zijn getest als bestrijdingsmiddel en niet mogen worden ingezet. Neemproducten gebruik je alleen als ze in de Ctgb-databank staan voor particulieren; staan ze er niet in, dan zet je ze niet in, hoe natuurlijk ze ook klinken.
Wat aantoonbaar werkt, is vochtiger houden, aangetaste bladeren wegknippen en roofmijten uitzetten. Probeer een huismiddel desnoods eerst op één blad, en wacht een dag af of het blad niet verbrandt of verkleurt voordat je de hele plant behandelt. Bij hitte of in de volle zon laat je spuiten sowieso achterwege, omdat het blad dan sneller schade oploopt.
Hoe bestrijd je spint chemisch, en wat mag je gebruiken?
Een middel tegen spint koop je alleen met een toelating voor particulieren. Het toelatingsnummer begint met NL of EU of eindigt op N. Gebruik nooit een middel voor professionals en spuit niet op bloeiende planten of op plekken waar het naar water kan afspoelen. Lees het etiket goed, want toelatingen veranderen. Het wettelijk gebruiksvoorschrift bepaalt voor welke toepassing het middel mag worden gebruikt en welke maatregelen je moet nemen. Twijfel je, dan loont het om bij het tuincentrum te vragen.
Middelen op basis van pyrethrinen of plantaardige oliën werken kort en moet je herhalen, en ze doden ook nuttige insecten zoals roofmijten. Heb je al roofmijten uitgezet, spuit dan niet. Zit er op dezelfde plant ook schildluis of wolluis, bepaal dan eerst welke plaag het zwaarst is, want elke plaag vraagt iets anders.
Zo voorkom je dat spint terugkomt
Spint vestigt zich op planten die droog en warm staan. Houd de lucht in een kas of serre daarom wat vochtiger en geef regelmatig water. Controleer planten die binnen hebben overwinterd voordat je ze buiten zet. Een plant dicht tegen een warme muur heeft meer last dan een plant op een luchtige plek, dus geef potten in een hitteperiode extra water. Planten onder stress zijn het eerst aan de beurt, en een gezonde, goed gevoede plant herstelt sneller van een lichte aantasting.
Kijk bij droog weer onder het blad van tomaten, komkommers en struiken en gebruik een loep. Zie je bladvlekken zonder mijten, dan kan het een schimmel zijn. Een witte poederlaag is meeldauw, en grote kluwens spinsel met rupsen horen bij de buxusmot of een ander rupsennest.
Uit de praktijk
Een Portugese laurier vol webben
Een hele Portugese laurier zat vol webben. Het bleken geen mijten maar nesten van rupsen. Het advies was de nesten weg te knippen en in een gesloten zak af te voeren. Bij spint zie je juist fijn spinsel onder het blad, met bleke vlekjes erboven. Kijk dus eerst wat er in de webben zit.
Een felrood mijtje tussen radijs en bieten
Tussen radijs en bieten rende een fluorescerend rood mijtje rond. Het was vermoedelijk een fluweelmijt, geen spintmijt. Die leeft van andere insecten en is juist nuttig. De spintmijt is veel kleiner en vaak niet met het blote oog te zien. Zo'n mijtje laat je dus gewoon zitten.
Spint of trips: kijk naar het spinsel
Wie twijfelt tussen spint en trips, let vooral op spinsel. Zie je fijne webben, dan is het spint. Zijn die er niet, maar is het blad dof en zilverwit met zwarte puntjes, dan is het vaak trips. Eerst weten wat je hebt loont, want de aanpak verschilt.
Veelgemaakte fouten
Roofmijten uitzetten en daarna spuiten
Een middel doodt de roofmijten ook. Kies één van de twee en geef biologische bestrijding de tijd.
Alleen de bovenkant van het blad nakijken
Spint zit onderop. Draai het blad om en gebruik een loep, vooral bij droog, warm weer.
Een nuttige rode mijt afdoen als plaag
Fluweelmijten en roofmijten eten spint en bladluis. Alleen wat bleke vlekjes en spinsel veroorzaakt, is een probleem.
Wanneer je een vakman belt
Spint op een paar planten is goed zelf te doen. Bij een hele kas of een grote, hoge haag die is aangetast, loont het om een hovenier of kweker te vragen. Die kan roofmijten inzetten en goed inschatten wat een middel doet.
Veelgestelde vragen
Wat zijn die zwarte puntjes op mijn planten?
Zwarte puntjes op blad zijn meestal uitwerpselen, bijvoorbeeld van trips, en dan is het blad ook zilverwit. Bij spint zie je juist bleke vlekjes en fijn spinsel. Zitten de puntjes vooral op plakkerig blad, dan kan het om roetschimmel op de honingdauw van luizen gaan. Kijk met een loep wat er zit.
Hoe kan ik spint chemisch bestrijden?
Gebruik alleen een middel met een toelating voor particulieren: het nummer begint met NL of EU of eindigt op N. Lees het etiket, spuit niet op bloeiende planten en herhaal alleen als het etiket dat zegt. Veel middelen doden ook nuttige insecten en roofmijten, dus kijk eerst of een biologische aanpak voldoende is.
Is knoflook effectief tegen spint?
Dat is niet aangetoond. Knoflookwater is tuinierswijsheid en geen bewezen methode, en je weet dus niet of je plant er beter van wordt. Regelmatig besproeien, aangetaste bladeren wegknippen en roofmijten uitzetten werkt aantoonbaar beter, dus verwacht van knoflook geen wonderen.
Hoe bestrijd je spint biologisch?
Biologisch bestrijd je spint met roofmijten, die alle stadia van de spintmijt eten. Je houdt de lucht ook vochtiger door regelmatig te sproeien, knipt aangetaste bladeren weg en verwijdert ernstig aangetaste planten. Gebruik geen middel op dezelfde planten, anders sterven de roofmijten ook.
Helpt neemolie tegen spint?
Of neemolie werkt, is niet aangetoond. Het is een plantaardige olie die soms tegen spint en luizen wordt gebruikt. Gebruik alleen een product dat als gewasbeschermingsmiddel voor particulieren in de Ctgb-databank staat en zet een product zonder toelating niet in.
Is er een huismiddel tegen luis op planten?
De betrouwbaarste huismiddelen zijn afspoelen met een stevige straal water en kleine kolonies wegknijpen. Zachte zeep en brandnetelextract zijn tuinierswijsheid en geen bewezen oplossing. Azijn en zout mogen niet worden ingezet. Luizen op je plant moet je op een andere manier aanpakken.
Bronnen bij dit artikel
- Glasshouse red spider mite: prevention tips (spint), Royal Horticultural Society (bekeken op 4 november 2026)
- Plagen op kamerplanten, Milieu Centraal (bekeken op 4 november 2026)
- Vraatinsecten in de tuin, Milieu Centraal (bekeken op 4 november 2026)
- Bestrijdingsmiddelen en het milieu (azijn, zout, toelatingsnummer voor particulieren), Milieu Centraal (bekeken op 4 november 2026)
- Thrips on garden plants (trips), Royal Horticultural Society (bekeken op 4 november 2026)
