Spinazie kweken: zaaien in het koele deel van het jaar
Spinazie zaai je van half februari tot half april en opnieuw in augustus en september, en je oogst hem vier tot zes weken later. In de zomer schiet hij door, dus kies dan liever snijbiet. Zaai hem in vochtige, rijke grond met weinig stikstof en knip de buitenste bladeren, dan groeit het hart door. Spinazie hoort bij de bladgroenten in de moestuin die van koele dagen houden.
Spinazie in het kort
- Plant
- eenjarige bladgroente uit de amarantfamilie, net als rode biet
- Zaaien
- half februari tot half april en augustus tot september
- Oogst
- 4 tot 6 weken na het zaaien
- Standplaats
- zon of halfschaduw, in de zomer liefst met wat schaduw
- Grond
- vochtig en voedselrijk, niet te veel stikstof
- Afstand
- 20 cm tussen de rijen, 2 tot 5 cm tussen de zaden
- Vorst
- kan een beetje vorst hebben, winterspinazie overwintert
- Zomer
- schiet door bij warmte en lange dagen
Spinazie houdt van koel weer en is snel klaar
Spinazie (Spinacia oleracea) is een eenjarige bladgroente die oorspronkelijk uit het gebied rond Perzië komt en het best groeit bij milde temperaturen. Een beetje vorst verdraagt hij. Warmte en lange dagen zijn zijn probleem: dan stopt hij met bladeren maken en gaat hij bloeien.
Daardoor is spinazie een voorteelt of nateelt, geen zomergewas. Hij staat maar een paar weken op zijn plek, wat hem handig maakt tussen andere gewassen. Wat er in dezelfde periode nog meer kan, zie je op de zaaikalender voor groenten. Hij hoort bij dezelfde familie als de rode biet, dus kijk met de rekenhulp voor combinatieteelt en vruchtwisseling wat er vorig jaar op die plek stond.
Waarom schiet spinazie door en wat doe je dan?
Uit het zaad komt een rozet van bladeren vlak boven de grond. Zolang de dagen kort en de nachten koel zijn, blijft de plant in dat stadium en maakt hij blad. Worden de dagen langer en warmer, of staat hij droog, dan schiet er een stengel uit het hart met kleine groene bloemen. De plant steekt dan zijn energie in zaad, de bladeren aan de stengel worden smal en de smaak gaat achteruit.
Doorgeschoten spinazie is niet meteen waardeloos. De grote onderste bladeren kun je nog plukken, al worden ze minder lekker naarmate de plant verder doorbloeit. Haal hem daarna weg en zaai iets anders op die plek. Voorkomen lukt het best met vroeg zaaien, een ras dat bij het seizoen past en grond die vochtig blijft. Wil je in de zomer toch iets groens, kies dan snijbiet of postelein.
Welke spinazie past bij welk moment?
Het eerste verschil zit in het zaad. Scherpzaad heeft stekelige zaden en zaai je van half februari tot half april en opnieuw in augustus en september. Rondzaad heeft gladde, ronde zaden. Scherpzadige rassen schieten sneller door dan rondzadige, dus zaai ze vroeg in het jaar, als het nog koel is.
Winterspinazie, zoals Winterreuzen, is bedoeld om te overwinteren. Die moet in september de grond in, in een koude bak lukt oktober ook nog. Wat je in mei, juni en juli zaait, schiet door voordat er iets te oogsten valt, dus laat spinazie dan zitten.
| Situatie | Past bij | Zaaien | Oogsten |
|---|---|---|---|
| Vroeg voorjaar, koude grond | scherpzaad zoals Amsterdams reuzenblad | half februari tot half april | 4 tot 6 weken na het zaaien |
| Mei tot en met juli | liever snijbiet of Nieuw-Zeelandse spinazie | spinazie overslaan | niet van toepassing |
| Nazomer | rondzaad of scherpzaad | augustus en september | september en oktober |
| Overwinteren | winterspinazie zoals Winterreuzen | september, in een koude bak ook oktober | vanaf het vroege voorjaar |
Welke grond en plek wil spinazie?
Spinazie wil vochtige, voedselrijke grond en staat in de zon of halfschaduw. In de zomer en bij late zaai helpt wat schaduw, bijvoorbeeld naast hogere gewassen. Op arme zandgrond die snel opdroogt blijft hij klein en schiet hij door. Werk daar voor het zaaien compost door de grond en houd hem de hele teelt vochtig.
Wees zuinig met stikstofmest: spinazie slaat bij te veel stikstof nitraat op in zijn blad. Een laag compost is meestal genoeg. Zaai hem op de plek waar hij blijft staan, want verplanten vindt hij niks. Een rij tussen stambonen die later in het seizoen komen, geeft hem vanzelf schaduw, en als de spinazie na zes weken weg is, hebben de bonen de ruimte.
Hoe lang duurt het voor spinazie opkomt?
In koude grond duurt het vaak twee tot drie weken voordat je de eerste kiemplantjes ziet. Dat is geen mislukking zolang de grond vochtig blijft. Zaai in ondiepe geultjes op 20 cm van elkaar, met de zaden 2 tot 5 cm uit elkaar in de rij, en dek ze licht af. Komt er na drie weken niets, kijk dan naar de leeftijd van het zaad: de kiemkracht van spinazie loopt met de jaren terug, dus gebruik liever vers zaad.
Bij warm weer kiemt spinazie slecht, dus wacht dan op koeler weer of zaai in de nazomer. Stap voor stap staat het uitgelegd bij spinazie zaaien. Jonge plantjes zijn favoriet bij slakken, en wat je daartegen doet, verklaart alles over slakken in de tuin.
Hoeveel spinazie heb je nodig per persoon?
Reken op 200 tot 300 gram verse spinazie per persoon als bijgerecht, want het blad slinkt flink bij het bereiden. Voor twee personen is dat 400 tot 600 gram, voor vier personen rond de kilo. Wie er graag veel van eet, rekent ruimer, en wie spinazie door een gerecht mengt, kan met minder toe.
Hoeveel rijen dat vraagt, hangt af van het ras, de grond en het weer. Zaai daarom niet alles tegelijk maar elke twee tot drie weken een nieuw rijtje, zodat je oogst gespreid komt. Na het eerste seizoen weet je hoeveel rijen jouw tuin voor jullie huishouden oplevert.
Spinazie oogsten en bewaren
Je kunt spinazie vier tot zes weken na het zaaien oogsten. Knip de buitenste bladeren af en laat het hart staan, dan groeit er nieuw blad uit. Staat een rij op het punt door te schieten, oogst dan de hele plant in één keer. Doe het liefst op de dag zelf, want spinazie verliest snel zijn frisheid.
Verse spinazie blijft een paar dagen goed in de koelkast. Wil je hem langer bewaren, blancheer hem dan kort en vries hem in. Wil je meer weten over wat er na het plukken komt, kijk dan naar oogsten en bewaren. Een bos die in de zon heeft gelegen, is de volgende dag al slap.
Welke planten heten spinazie zonder het te zijn?
Nieuw-Zeelandse spinazie (Tetragonia tetragonioides) is een uitgespreide, vorstgevoelige plant die juist van warmte houdt. Je zet hem pas na de ijsheiligen buiten, van 11 tot en met 14 mei. Kaukasische spinazie (Hablitzia tamnoides) is een winterharde, meerjarige klimmer. Wilde spinazie is de brave hendrik, die in sommige tuinen vanzelf opkomt. Waterspinazie komt uit tropische streken en past slecht bij een Nederlandse zomer.
Ze hebben elk een eigen teelt en oogstmoment en vervangen gewone spinazie dus niet een op een. Zoek je in de zomer een vervanger, dan zijn snijbiet en paksoi makkelijker te telen.
Rekenhulp
Zaaikalender voor groenten
Waar de kalender op rust, met bronnen
Waar de kalender op rust
- Maanden gelden voor een gemiddeld Nederlands voorjaar en zijn niet per regio bijgesteld; zandgrond in het zuiden warmt eerder op dan de kust.
- IJsheiligen (11 tot en met 14 mei) is de uitplantgrens voor vorstgevoelige gewassen. Onderbouwd door KNMI (vorst na 14 mei in De Bilt in 9 jaren sinds 1901, dus 92 procent betrouwbaar); een vuistregel, geen garantie.
- Maandlijsten zijn afgeleid van tekst als 'half april tot eind mei': elke genoemde maand telt mee, ook als alleen de helft ervan wordt genoemd.
- Waar Groei & Bloei Deventer (tabel op meerjarige gemiddelden) en een Groei & Bloei-artikel verschillen, is voor zaaien de ruimste periode gekozen en voor afstanden de bandbreedte. Voorbeelden: tomaat 80 x 40 cm (tabel) tegen 60 tot 70 cm in de rij bij cherrytomaat (artikel); doperwt zaaien vanaf februari (artikel) tegen half maart (tabel).
- rijafstand is het eerste getal in de tabel van Groei & Bloei Deventer en plantafstand het tweede getal. Bij gewassen zonder tabelregel is alleen een afstand genoemd als een artikel die geeft.
- Oogstmaanden zijn begrensd door wat de bron noemt. Bij oogst 'tot in het najaar' zijn de maanden tot en met de laatste genoemde maand opgenomen. Waar geen oogstperiode staat (onder meer rucola, koriander, rabarber, tuinkers) is null gezet.
- Het aantal gewassen volgt uit wat is gelezen; rassen en winterharde variëteiten (zoals winterprei of vroege en late wortel) zijn samengevoegd tot één gewas, met de ruimste maanden.
- Standplaats is alleen gevuld als een gelezen bron die noemt (null elders). Er is bewust geen standplaats bijgevuld uit algemene kennis.
- Plantdiepte van knoflook: de bron noemt zowel 10 tot 12 cm diep als dat de punt net onder de grond moet zitten.
Bronnen
- Aardbeien kweken: hoe je begint in maart en april, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Andijvie zaaien en kweken: zo oogst je binnen 10 weken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Anijs kweken: zaaien, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Aubergine zaaien: wanneer beginnen en hoe het lukt, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Augurken kweken: zo zaai, verzorg en oogst je zelf augurken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Basilicum zaaien en kweken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bieslook zaaien en verzorgen in tuin en pot, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bloemkool zaaien in september voor een vroege oogst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Broccoli zaaien en kweken: zo oogst je van zomer tot herfst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Cherrytomaten kweken: zaaien in maart, oogsten vanaf juli, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Courgette kweken: zaaien, planten en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zaai- en planttijd van groentesoorten voor de moestuin, Groei & Bloei afdeling Deventer (bekeken op 4 november 2026)
- Dille kweken en gebruiken: van zaad tot keuken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Doperwten zaaien: vanaf februari voorzaaien voor een zomeroogst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Knoflook kweken: planten, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Knolvenkel kweken: timing maakt het verschil, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Komkommer kweken: zaaien in april, planten na IJsheiligen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Koriander kweken: zaaien, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zaaien in oktober: 7 groenten voor de koude bak, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Munt in de tuin: van stek tot sterke groeier, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Hoe kweek en verzorg ik oregano, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Paprika kweken: zaaien in februari, oogsten in de zomer, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Peterselie zaaien en kweken: wanneer en hoe, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Pompoen zaaien: voorzaaien in april, uitplanten na IJsheiligen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Prei zaaien: vroeg voorzaaien in pot, later uitplanten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Rabarber planten: wanneer en hoe doe je het?, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Radijs zaaien: van zaadje tot oogst in vier tot zes weken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Wanneer rode biet zaaien? Vanaf maart in volle grond, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Rucola zaaien en kweken: zo oogst je maandenlang blad, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Sla kweken: van zaaien tot oogsten in elk seizoen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Sperziebonen zaaien: vanaf half mei, in grond of bak, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Spinazie zaaien: vanaf maart, oogsten al na zes weken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Spruitjes oogsten: wanneer en waarom na vorst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Stengelui zaaien: bosui of lente-ui kweken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tijm kweken: zaaien, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tomaten kweken: zaaien, uitplanten en verzorgen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tuinkers zaaien op watten of potgrond, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tuinklussen november, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zelf watermeloen kweken: zaai in april, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Wortels zaaien: vanaf maart direct in volle grond, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Factsheet zaaien (moestuintje voor kinderen), IVN Natuureducatie (bekeken op 4 november 2026)
- Kweektips boerenkool en palmkool, IVN Natuureducatie (bekeken op 4 november 2026)
- Kweektips snij-, sperzie-, pronk- en droogbonen, IVN Natuureducatie (bekeken op 4 november 2026)
Stand van de cijfers: 4 november 2026.
Uit de praktijk
Spinazie die jaren niet wil lukken
In een moestuin op lichte grond kwam de spinazie jaar na jaar niet op, bleef klein of schoot snel door. Er speelde van alles tegelijk: oud zaad, grond die in de zomer snel uitdroogde en een zaaimoment dat steeds net te laat lag. Wat hielp was vers zaad, vroeg zaaien in het koele voorjaar, compost door de grond en elke week genoeg water. Zaaien in de nazomer gaf daarna de beste oogst.
Smalle bladeren na veertig dagen
Een rij spinazie van ongeveer veertig dagen oud kreeg smalle blaadjes en lange stengels. Dat bleek doorschieten door warm weer en geen ziekte. De onderste bladeren waren nog goed en gingen met een schaar in de mand. Eerder oogsten had meer opgeleverd. De les: in de zomer lukt spinazie zelden, in het koele voor- en najaar gaat het veel beter.
Veelgemaakte fouten
In mei tot en met juli zaaien
In die maanden schiet spinazie door voordat er iets te oogsten valt. Zaai in het voorjaar of in de nazomer.
Te veel stikstofmest geven
Spinazie slaat dan veel nitraat op in zijn blad. Een laag compost is genoeg.
Zaaien op droge, arme zandgrond zonder voorbereiding
De plant blijft klein of schiet door. Werk compost door de grond en houd hem vochtig.
Veelgestelde vragen
Hoeveel verse spinazie heb je nodig per persoon?
Reken op 200 tot 300 gram verse spinazie per persoon als bijgerecht. Het blad slinkt flink tijdens het bereiden, dus een grote schaal laat maar een klein bergje over. Wie er graag veel van eet, neemt ruimer, en wie spinazie door een gerecht mengt, heeft aan minder genoeg.
Hoeveel spinazie heb je nodig voor 2 personen?
Voor twee personen heb je ongeveer 400 tot 600 gram verse spinazie nodig, als bijgerecht. Wil je uit eigen tuin oogsten, zaai dan een rij meer dan je denkt nodig te hebben, zodat je niet krap zit als een deel doorschiet of door slakken wordt opgegeten.
Hoe lang duurt het voordat spinazie opkomt?
In koude grond duurt het vaak twee tot drie weken voordat spinazie opkomt. In warme grond kiemt het zaad slecht, dus een late zaai in de zomer is geen oplossing. Houd de grond vochtig en gebruik vers zaad, want de kiemkracht loopt met de jaren terug.
Welke soorten spinazie zijn er?
Je hebt scherpzaad en rondzaad, met als bekende rassen Amsterdams reuzenblad en Winterreuzen. Scherpzaad is voor het vroege voorjaar en schiet sneller door. Winterreuzen zaai je in september om te overwinteren. Er bestaan ook planten die spinazie heten maar het niet zijn, zoals Nieuw-Zeelandse spinazie.
Wat doe je met doorgeschoten spinazie?
Pluk de grote onderste bladeren die nog goed zijn en haal de plant daarna weg. Doorgeschoten spinazie maakt geen nieuw blad meer en de smaak wordt minder. Gebruik de vrijgekomen plek voor een groente die wel tegen warmte kan, zoals snijbiet.
Waar komt spinazie vandaan?
Spinazie komt oorspronkelijk uit het gebied rond Perzië, het huidige Iran. Van daaruit kwam hij in de loop van de eeuwen naar Europa. Dat verklaart waarom hij van milde, vochtige weersomstandigheden houdt en in een warme Nederlandse zomer snel bloeit in plaats van blad maakt.
Hoe bewaar je spinazie?
Verse spinazie blijft een paar dagen goed in de koelkast, het liefst ongewassen en koel. Voor langer blancheer je hem kort en vries je hem in. Oogst alleen wat je binnenkort gebruikt, want het blad wordt snel slap.
Bronnen bij dit artikel
- Spinazie zaaien: vanaf maart, oogsten al na zes weken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bladgroenten voor de moestuin (spinazie, andijvie, snijbiet), Groei & Bloei afdeling Deventer (bekeken op 4 november 2026)
- Factsheet zaaien (moestuintje voor kinderen), IVN Natuureducatie (bekeken op 4 november 2026)
- Zaaien in oktober: 7 groenten voor de koude bak, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zaaien in juli: wat kan nog in de moestuin? (paksoi, snijbiet), Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zaai- en planttijd van groentesoorten voor de moestuin, Groei & Bloei afdeling Deventer (bekeken op 4 november 2026)
