Lathyrus: steun geven, diep zaaien en twee keer per week plukken
Zaai lathyrus, ook siererwt genoemd, in oktober of november voor vroege bloei, of vanaf februari; na april zaaien geeft weinig of geen bloemen. De plant wordt ongeveer twee meter hoog en wil steun, vochthoudende grond en veel zon. De geurende eenjarige siererwt en de vaste lathyrus zijn twee verschillende planten. Andere eenjarigen horen bij eenjarige planten.
De lathyrus in het kort
- Standplaats
- zon, beschut tegen harde wind
- Grond
- vochthoudend, vruchtbaar, veel compost
- Hoogte
- circa 2 m, met steun
- Bloeitijd
- eind mei tot september (eenjarig), juni tot september (vast)
- Winterhard
- eenjarige: zaad overwintert; vaste lathyrus: ja
- Giftig
- ja, de zaden van de siererwt; niet eten
Is lathyrus eenjarig of vast, en welke heb je?
Onder de naam lathyrus vallen twee planten die op elkaar lijken. De siererwt of reukerwt (Lathyrus odoratus) is eenjarig, geurt sterk en wordt jaarlijks opnieuw gezaaid. De vaste lathyrus (Lathyrus latifolius) is meerjarig en komt elk voorjaar vanuit de wortel terug, maar heeft meestal weinig tot geen geur. Wie op de geur uit is, kiest dus de eenjarige.
Wil je een bos geurende bloemen voor in de vaas, zaai de siererwt dan elk jaar opnieuw. Wil je een plant die jaren blijft staan en zonder werk bloeit, dan past de vaste lathyrus. Heb je een zonnige muur, dan kun je naast de lathyrus ook de oost-indische kers zetten: die bloeit later en klimt minder hoog, zodat de twee elkaar niet verdringen.
| Wens | Kies | Levensduur | Geur |
|---|---|---|---|
| Sterk geurende bloemen voor de vaas | siererwt, Lathyrus odoratus | eenjarig | ja |
| Een plant die elk jaar terugkomt | vaste lathyrus, Lathyrus latifolius | meerjarig | weinig of geen |
| Snel een scherm van bloemen op een hek | siererwt, in oktober of februari gezaaid | eenjarig | ja |
| Rustig bloeiend op een schaduwrijke muur | vaste lathyrus | meerjarig | weinig of geen |
| Grote bak op een balkon | siererwt met gaas | eenjarig | ja |
Waar moet een lathyrus staan, en kan hij in een pot?
Een lathyrus wil zon en vochthoudende, vruchtbare grond met veel compost. Op een droge, arme plek bloeit hij kort en houdt hij vroeg op. De plant wordt ongeveer twee meter hoog en klimt met ranken, dus hij heeft steun nodig: gaas, een rek met bamboestokken of een wigwam van stokken. Zet de steun klaar voor of tijdens het planten, want de wortels zijn gevoelig. Een beschutte plek voorkomt dat de ranken in de wind afbreken.
In een pot of bak kan het goed, als de pot diep is, omdat de wortels lang zijn, en een afvoergat heeft. Een laag ras is voor een kleine pot handiger dan een hoog ras. Houd de grond gelijkmatig vochtig en geef niet te veel stikstof, want dat geeft blad en weinig bloem. Zet de pot niet in de volle middagzon als je geen water kunt geven. Onderin worden de stengels kaal; een iris ervoor verbergt de voet. Voor een balkon passen ook balkonplanten in een pot.
Hoe zaai je lathyrus voor, en in welk potje?
Zaai lathyrus in oktober of november voor een vroege bloei, of vanaf februari. Na april zaaien levert weinig of geen bloemen op. Het zaad ligt ongeveer 1 centimeter diep in diepe potjes, want de wortels zijn lang. Veel tuiniers gebruiken wc-rollen: de wortel groeit er al snel uit en je kunt de hele rol met plant in de grond zetten zonder de wortel te beschadigen.
Zaai je in februari binnen, houd de zaailingen dan koel en licht. Een warme, donkere plek geeft lange, dunne planten die omvallen, en dat is het meest voorkomende probleem. Een onverwarmde ruimte of koude bak met veel licht werkt veel beter. Zaaidiepte en afstanden staan uitgebreid bij lathyrus zaaien.
| Periode | Wat je doet | Details |
|---|---|---|
| Oktober tot november | zaaien voor vroege bloei | diepe potjes, koude bak of onverwarmde ruimte |
| Februari tot maart | zaaien binnen of in koude bak | zaaidiepte circa 1 cm, koel en licht |
| Half maart tot april | afharden en uitplanten | lichte vorst is geen probleem |
| Mei tot juli | bloei begint, twee keer per week plukken | 5 cm uit elkaar tegen gaas |
| Augustus tot september | laatste bloei, zaad laten rijpen | stengels niet te kort afknippen |
Hoe plant, steun en pluk je lathyrus?
Zet de zaailingen na het afharden ongeveer 5 centimeter uit elkaar tegen gaas, of drie tot vijf zaailingen per stok in een wigwam. Lathyrus verdraagt lichte vorst, dus uitplanten vanaf half maart kan als de grond niet bevroren is. Leid de ranken naar boven en bind de toppen losjes vast als ze de steun niet vinden.
Pluk twee keer per week, ook als je de bloemen niet gebruikt, want dat houdt de bloei gaande. Een plant waaraan de peulen blijven zitten, stopt met bloeien en steekt zijn energie in zaad. Leg een laag compost rond de voet om het vocht vast te houden en geef in droge perioden flink water aan de voet. Hoeveel planten er in een vak passen, reken je uit met planten per vierkante meter.
Hoe zaai en verzorg je de vaste lathyrus?
De vaste lathyrus komt elk voorjaar terug uit de wortel. Zaai hem in het voorjaar buiten of koop een plant, en geef hem een zonnige plek waar hij jaren kan blijven. Het zaad kiemt traag en onregelmatig, dus een plant uit een pot geeft sneller resultaat, zeker als je er maar een of twee nodig hebt. Hij vormt een grote, dichte pol, dus geef hem ruimte en steun. Hij bloeit meestal van juni tot augustus of september, in wit, roze of paars.
Knip in het late najaar of vroege voorjaar de oude stengels af tot dicht bij de grond, voordat de nieuwe scheuten verschijnen. De plant is makkelijk, maar groeit slecht op dikke, natte grond. De bloemen geuren meestal niet, dus wie een geurende lathyrus zoekt, zaait de eenjarige. Sla de vaste soort niet over omdat hij niet ruikt: hij bloeit lang en vraagt weinig.
Welke siererwt past bij jouw plek?
De eenjarige siererwt komt in veel rassen: pasteltinten, tweekleurige types, rassen met veel geur en compactere rassen voor bakken. Een bekend ras is 'Painted Lady', dat van eind mei tot september bloeit. Wie weinig plek heeft, kiest een laag, compact ras dat zonder hoog gaas toe kan. Lees voor het kopen op het zakje de hoogte en de geur, want die verschillen sterk. Rassen met veel geur hebben vaak kleinere, klassiekere bloemen, terwijl grootbloemige rassen opvallender zijn maar soms minder ruiken. Wie vooral wil plukken, kiest een ras met lange stelen.
Is siererwt niet wat je zoekt, dan zijn er andere eenjarige klimmers. De winde wordt ongeveer 250 centimeter en de kanariekers wel 500 centimeter. Combineer siererwt in een grote bak met lage planten als zinnia, die dezelfde zon en hetzelfde vocht waarderen.
| Situatie | Kies | Hoogte | Let op |
|---|---|---|---|
| Border met een gaas of wigwam | eenjarige siererwt | circa 2 m | steun en elke week plukken |
| Bak of pot op het balkon | laagblijvend ras | per ras, lager dan 2 m | diepe pot en regelmatig water |
| Een plek waar de plant jaren moet blijven | vaste lathyrus | per soort, circa 2 m | geurt nauwelijks, onderaan kaal |
| Geur in een vaas | eenjarige siererwt | circa 2 m | twee keer per week plukken |
Is lathyrus giftig, en kun je erwten erna zaaien?
Lathyrus is een sierplant, niet te verwarren met de tuinerwt of de peul. Bij de siererwt zijn de zaden giftig, en dat kan klachten geven aan het zenuwstelsel en de spieren. Houd de zaden uit de buurt van kinderen die ze in de mond kunnen stoppen en neem bij inname contact op met de huisarts. Zaai siererwt ook niet direct naast eetbare erwten, want dan pluk je zo de verkeerde peulen. Hoe zaaien in de moestuin verloopt, lees je in de zaaigids.
Erwten direct na lathyrus op dezelfde plek zaaien raad je af, omdat beide tot dezelfde plantenfamilie horen en dat de kans op bodemmoeheid en ziekte vergroot. Kies liever een andere plek of laat enkele jaren verstrijken.
Wat gaat er vaak mis bij lathyrus?
De vaakst voorkomende fout is te vroeg en te warm zaaien: de plantjes rekken zich en vallen om. Zet ze koeler en lichter en plant ze dieper, tot aan de onderste blaadjes. Weinig bloemen komen meestal door te late zaai, droogte of te veel stikstof. Klimt de plant niet tegen zijn steun op, bind de jonge scheuten dan losjes vast tot de ranken zelf grip krijgen. Houdt een plant midden in de zomer op, dan is hij soms gewoon uitgebloeid, vooral als het plukken is blijven liggen.
Bladluizen, slakken en meeldauw komen voor op plekken met weinig lucht. Houd de planten luchtig, haal aangetast blad weg en geef water aan de voet. Een herfstzaaiing in een kale pot kan bij strenge vorst schade oplopen; een plek tegen het huis of in een koude bak biedt dan meer bescherming. Heb je ruimte over, dan combineert siererwt mooi met een klaproos of een papaver, die eerder bloeien.
Rekenhulp
Planten per vierkante meter
Zo rekent de rekenhulp, met bronnen
Zo rekent de rekenhulp
- Waar een bron alleen planten per m² geeft, is de afstand_cm berekend als 100 gedeeld door de wortel van het aantal per m², afgerond op hele cm, bij vierkant verband (bijvoorbeeld 9 per m² geeft 33 cm). Dit is een vuistregel en geen bronwaarde; de bronnen voor die afstand zijn leeg (bronnen_afstand). Vechtdal geeft dezelfde omrekening voor 20, 25, 30, 40 en 50 cm.
Bronnen
- Hoeveel planten per m2 border zorgen voor een goed gevulde tuin?, 123planten.nl (bekeken op 4 november 2026)
- Plantafstand: hoeveel bloembollen per vierkante meter?, Bollanda (bekeken op 4 november 2026)
- Waar en hoe planten we rozen, Rozenkwekerij de Wilde (bekeken op 4 november 2026)
- Hoeveel planten moet je per m2 aanhouden?, Plantenkwekerij Vechtdal (bekeken op 4 november 2026)
Stand van de cijfers: november 2026.
Uit de praktijk
Lathyrus op 24 februari gezaaid en meteen lang
Lathyrus die eind februari in een bakje op een koude overloop voor het raam staat, komt binnen drie dagen op, maar groeit daarna hard en wordt lang en slap. De oplossing: de planten koeler en lichter zetten, dieper verplanten tot aan de onderste blaadjes en opnieuw zaaien. Een deel dat te vroeg buiten ging, ging verloren.
Zaaien in wc-rollen
Wie lathyrus in wc-rolletjes zaait, ziet de wortel al uit de onderkant piepen als de plant nog klein is. Een ondiep bakje is te weinig. Zo'n plant mag al half maart in de volle grond, omdat hij lichte vorst aankan. Het belangrijkste is dat de wortel bij het uitplanten niet beschadigt.
Erwten na lathyrus op dezelfde plek
Op de plek waar vorig jaar lathyrus stond, wilde iemand erwten zaaien omdat er al een handig rek stond. Dat is geen goed idee, want siererwt en eetbare erwt horen tot dezelfde familie. Beter is om de erwten op een andere plek te zetten of de grond langs het rek te vervangen.
Veelgemaakte fouten
Te warm en te donker voorzaaien
De zaailingen worden lang en slap. Zet ze koel en licht.
Na april nog zaaien
Dat geeft weinig of geen bloemen. Zaai in oktober tot maart.
Zonder steun planten
De plant valt om. Zet gaas of een wigwam klaar voor je plant.
De bloemen laten staan
De plant stopt dan met bloeien. Pluk twee keer per week.
Veelgestelde vragen
Is een Lathyrus een vaste plant?
Dat hangt af van de soort. De vaste lathyrus (Lathyrus latifolius) is meerjarig en komt elk voorjaar terug. De siererwt (Lathyrus odoratus) is eenjarig en wordt elk jaar opnieuw gezaaid. Controleer daarom de Latijnse naam op het zaadzakje voordat je koopt.
Waar moet Lathyrus staan?
Op een zonnige, beschutte plek met vochthoudende, vruchtbare grond en steun, zoals gaas of een wigwam van stokken. Op een droge, arme plek bloeit hij kort. In een pot heeft hij een diepe bak nodig, omdat de wortels lang zijn.
Is Lathyrus meerjarig?
De vaste lathyrus wel, de siererwt niet. Wie een plant zoekt die jaren terugkomt, kiest Lathyrus latifolius. De siererwt zaai je elk jaar opnieuw, maar hij geurt veel sterker dan de vaste soort.
Wanneer kan ik vaste Lathyrus zaaien?
In het voorjaar buiten, als de grond niet meer bevroren is, of eerder in een koude bak. Het zaad kiemt traag en onregelmatig. Wil je sneller resultaat, koop dan een plant uit een pot. De eerste jaren bloeit hij vaak nog voorzichtig.
Hoe lang bloeit Lathyrus?
De siererwt bloeit van eind mei tot september, als je twee keer per week plukt en de grond vochtig houdt. De vaste lathyrus bloeit meestal van juni tot augustus of september. Laat je de peulen zitten, dan stopt de bloei eerder.
Kan ik Lathyrus zaaien in wc-rollen?
Ja, dat is een goede methode. De wortels van lathyrus zijn lang en een wc-rol geeft meer diepte dan een ondiep bakje. Je zet de rol met plant in de grond, zodat de wortel niet beschadigt. Zaai ongeveer 1 centimeter diep en zet de rolletjes dicht tegen elkaar in een bak, zodat ze rechtop blijven staan.
Is Lathyrus eetbaar?
Nee. Bij de siererwt zijn de zaden giftig, en de peulen horen niet bij de eetbare erwt. Eet er niet van, houd de zaden uit de buurt van kinderen en neem bij inname contact op met de huisarts.
Hoe diep moet ik lathyruszaden zaaien?
Ongeveer 1 centimeter diep, in een diepe pot of kartonnen rol, omdat de wortels lang worden. Zaai niet te diep, want dan duurt het langer voordat de plant boven de grond komt.
Wat is siererwt?
Een eenjarige klimplant uit de vlinderbloemenfamilie met geurende bloemen in pasteltinten. Hij wordt ongeveer 2 meter, bloeit van eind mei tot september en is een bekende snijbloem. Hij heeft steun nodig en bloeit zolang je de bloemen plukt. Reukerwt en lathyrus zijn andere namen voor dezelfde plant.
Bronnen bij dit artikel
- Lathyrus zaaien: wanneer en hoe, in 6 stappen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bloemen zaaien: deze eenjarigen zaai je al vroeg, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Giftige planten, Groei & Bloei afdeling Noord-Limburg (bekeken op 4 november 2026)
- Eenjarige klimmers: snel omhoog, een zomer vol bloemen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
