Ui planten: plantuitjes in maart, de neus net boven de grond
Plant uien als plantuitjes in maart, of als winteruien half oktober. Zet ze ondiep en 10 cm uit elkaar, met de neus net boven de grond. De ui duwt zichzelf tijdens het groeien omhoog. Je oogst tussen juli en september, en de hele familie van knoflook, ui en prei vind je in de teelt van knoflook, ui en prei.
Dit heb je nodig
- Hoe lang het duurt
- Een halfuur voor een klein bed
- Hoe moeilijk het is
- Makkelijk, ook voor beginners
- Wat het kost
- Laag: een zakje plantuitjes
Gereedschap
- Een handschep of stokje
- Een hark
Materiaal
- Plantuitjes of winteruibolletjes
- Compost
- Insectengaas of kippengaas
Zo plant je plantuitjes stap voor stap
Wacht op een droge dag in maart, zodra de grond los en niet te nat is.
Stap 1 Kies een zonnige plek zonder eerdere uien
Plant niet waar de afgelopen vier jaar uien, prei of knoflook stonden. Zo voorkom je ziekten die in de grond achterblijven.
Stap 2 Maak de grond los en werk er compost door
Haal het onkruid weg, maak de grond los en schep een dun laagje compost door de bovengrond. Strijk het oppervlak glad met de hark.
Stap 3 Zet de plantuitjes ondiep en 10 cm uit elkaar
Druk elk uitje met het kontje naar beneden in de grond, zo ver dat het stevig staat en de neus net uitsteekt. Houd 10 cm tussen de uitjes en ongeveer 20 cm tussen de rijen.
Stap 4 Leg gaas over het bed tegen vogels
Leg kippengaas of fijn gaas over de rij tot de wortels vastzitten. Loop de eerste dagen langs om losgetrokken uitjes terug te drukken.
Stap 5 Geef water en houd onkruidvrij
Geef na het planten een flinke gietbeurt en daarna alleen bij droogte. Wied tussen de rijen, want uien kunnen slecht tegen concurrentie van onkruid.
Rekenhulp
Zaaikalender voor groenten
Waar de kalender op rust, met bronnen
Waar de kalender op rust
- Maanden gelden voor een gemiddeld Nederlands voorjaar en zijn niet per regio bijgesteld; zandgrond in het zuiden warmt eerder op dan de kust.
- IJsheiligen (11 tot en met 14 mei) is de uitplantgrens voor vorstgevoelige gewassen. Onderbouwd door KNMI (vorst na 14 mei in De Bilt in 9 jaren sinds 1901, dus 92 procent betrouwbaar); een vuistregel, geen garantie.
- Maandlijsten zijn afgeleid van tekst als 'half april tot eind mei': elke genoemde maand telt mee, ook als alleen de helft ervan wordt genoemd.
- Waar Groei & Bloei Deventer (tabel op meerjarige gemiddelden) en een Groei & Bloei-artikel verschillen, is voor zaaien de ruimste periode gekozen en voor afstanden de bandbreedte. Voorbeelden: tomaat 80 x 40 cm (tabel) tegen 60 tot 70 cm in de rij bij cherrytomaat (artikel); doperwt zaaien vanaf februari (artikel) tegen half maart (tabel).
- rijafstand is het eerste getal in de tabel van Groei & Bloei Deventer en plantafstand het tweede getal. Bij gewassen zonder tabelregel is alleen een afstand genoemd als een artikel die geeft.
- Oogstmaanden zijn begrensd door wat de bron noemt. Bij oogst 'tot in het najaar' zijn de maanden tot en met de laatste genoemde maand opgenomen. Waar geen oogstperiode staat (onder meer rucola, koriander, rabarber, tuinkers) is null gezet.
- Het aantal gewassen volgt uit wat is gelezen; rassen en winterharde variëteiten (zoals winterprei of vroege en late wortel) zijn samengevoegd tot één gewas, met de ruimste maanden.
- Standplaats is alleen gevuld als een gelezen bron die noemt (null elders). Er is bewust geen standplaats bijgevuld uit algemene kennis.
- Plantdiepte van knoflook: de bron noemt zowel 10 tot 12 cm diep als dat de punt net onder de grond moet zitten.
Bronnen
- Aardbeien kweken: hoe je begint in maart en april, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Andijvie zaaien en kweken: zo oogst je binnen 10 weken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Anijs kweken: zaaien, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Aubergine zaaien: wanneer beginnen en hoe het lukt, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Augurken kweken: zo zaai, verzorg en oogst je zelf augurken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Basilicum zaaien en kweken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bieslook zaaien en verzorgen in tuin en pot, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bloemkool zaaien in september voor een vroege oogst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Broccoli zaaien en kweken: zo oogst je van zomer tot herfst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Cherrytomaten kweken: zaaien in maart, oogsten vanaf juli, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Courgette kweken: zaaien, planten en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zaai- en planttijd van groentesoorten voor de moestuin, Groei & Bloei afdeling Deventer (bekeken op 4 november 2026)
- Dille kweken en gebruiken: van zaad tot keuken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Doperwten zaaien: vanaf februari voorzaaien voor een zomeroogst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Knoflook kweken: planten, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Knolvenkel kweken: timing maakt het verschil, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Komkommer kweken: zaaien in april, planten na IJsheiligen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Koriander kweken: zaaien, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zaaien in oktober: 7 groenten voor de koude bak, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Munt in de tuin: van stek tot sterke groeier, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Hoe kweek en verzorg ik oregano, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Paprika kweken: zaaien in februari, oogsten in de zomer, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Peterselie zaaien en kweken: wanneer en hoe, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Pompoen zaaien: voorzaaien in april, uitplanten na IJsheiligen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Prei zaaien: vroeg voorzaaien in pot, later uitplanten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Rabarber planten: wanneer en hoe doe je het?, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Radijs zaaien: van zaadje tot oogst in vier tot zes weken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Wanneer rode biet zaaien? Vanaf maart in volle grond, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Rucola zaaien en kweken: zo oogst je maandenlang blad, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Sla kweken: van zaaien tot oogsten in elk seizoen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Sperziebonen zaaien: vanaf half mei, in grond of bak, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Spinazie zaaien: vanaf maart, oogsten al na zes weken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Spruitjes oogsten: wanneer en waarom na vorst, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Stengelui zaaien: bosui of lente-ui kweken, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tijm kweken: zaaien, verzorgen en oogsten, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tomaten kweken: zaaien, uitplanten en verzorgen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tuinkers zaaien op watten of potgrond, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Tuinklussen november, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Zelf watermeloen kweken: zaai in april, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Wortels zaaien: vanaf maart direct in volle grond, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Factsheet zaaien (moestuintje voor kinderen), IVN Natuureducatie (bekeken op 4 november 2026)
- Kweektips boerenkool en palmkool, IVN Natuureducatie (bekeken op 4 november 2026)
- Kweektips snij-, sperzie-, pronk- en droogbonen, IVN Natuureducatie (bekeken op 4 november 2026)
Stand van de cijfers: 4 november 2026.
Plantuitjes of zaad: wat past bij jouw moestuin?
Je kweekt uien uit plantuitjes, ook wel pootuien, of uit zaad. Plantuitjes zijn kleine uitjes die je zo in de grond zet, dus ze zijn het makkelijkst. Zelf plantuitjes kweken is lastig, daarom koop je ze meestal als netje. Zaad is goedkoper en geeft meer keuze aan rassen, maar het vraagt meer werk, zoals je leest in de aanpak voor het zaaien van uien.
Een ui uit de keuken is geen plantui. Hij schiet door naar bloei en geeft geen grote ui meer. Gebruik daarom altijd plantuitjes of zaad.
| Situatie | Plantuitjes | Zaad |
|---|---|---|
| Je wilt het zo makkelijk mogelijk | Zo in de grond zetten | Zaaien en later uitdunnen |
| Je wilt veel rassen kunnen kiezen | Beperkte keuze | Grote keuze |
| Je wilt zo goedkoop mogelijk telen | Duurder dan zaad | Zaad is goedkoop |
| Je hebt maar weinig tijd in het voorjaar | Past hier goed bij | Vraagt meer aandacht |
Wanneer plant je uien?
Plantuitjes zet je in het voorjaar, zodra de grond bewerkbaar is, meestal in maart. Winteruien horen in het najaar thuis. De zaaikalender voor groenten laat per maand zien wanneer het kan.
Het gaat om een richtlijn. In een koud voorjaar met natte grond wacht je liever een week dan dat je in koude klei plant. Plant je pas na april, dan wordt de ui kleiner, maar de plant redt zich meestal. Winteruien overwinteren in de grond en zijn in mei volgroeid, dus weken eerder klaar dan uien van het voorjaar.
| Type | Plant je in | Afstand in de rij | Oogst |
|---|---|---|---|
| Plantuitjes | maart, zodra de grond bewerkbaar is | 10 cm | juli tot september |
| Winteruien | half oktober | volgens het label | mei |
| Zaaiuien | maart en april zaaien | 10 cm na uitdunnen | juli tot september |
Hoe diep en hoe ver uit elkaar zet je een ui?
Zet plantuitjes ondiep. Druk het uitje met het kontje naar beneden in de grond, zo ver dat het stevig staat en de neus net uitsteekt. De ui duwt zichzelf tijdens het groeien langzaam omhoog. Een uitje dat te diep zit, vormt een lange hals en een kleine bol.
De grond bepaalt de diepte. Op zware klei zet je het uitje hooguit tot de helft in de aarde, op lichte zandgrond iets dieper, omdat zand sneller uitdroogt. Houd 10 cm tussen de uien in de rij en ongeveer 20 cm tussen de rijen. Staan ze dichter op elkaar, dan blijven de uien kleiner.
Welke grond en mest heeft een ui nodig?
Uien willen een zonnige, open plek met losse, doorlatende grond. Werk in het voorjaar wat compost door de bovengrond; veel meer is niet nodig. Verse mest laat je weg, want die geeft te veel stikstof. Te veel stikstof levert veel loof en een ui die minder lang goed blijft. Een laagje gras of stro helpt in een droge zomer de grond vochtig te houden, maar leg het niet tegen de bol aan.
Zet uien niet terug op een plek waar eerder uien, prei of knoflook stonden. Die gewassen delen ziekten als witrot en dezelfde plagen, dus houd vier jaar tussen twee teelten uit de lookfamilie. Een kwijnende plant herken je als ziek met plantenziekten herkennen, en wat goed na elkaar past, laat de hulp voor combinatieteelt en vruchtwisseling zien. Over goede en slechte buren gaan veel verhalen, zoals dat doperwten en bonen niet naast uien zouden willen, maar dat is overlevering zonder bewijs.
Wat doe je tegen vogels en uienvlieg?
Merels en andere vogels trekken verse plantuitjes soms uit de grond op zoek naar insecten. Ze laten de uitjes liggen, waardoor de worteltjes uitdrogen. Leg kippengaas of fijn gaas over het bed tot de wortels vastzitten, meestal na een paar weken, en druk losgetrokken uitjes de eerste dagen terug.
De uienvlieg is vooral op zandgrond een bekend probleem: de maden eten van de ui en laten hem rotten. Een fijnmazig insectennet over het bed is het betrouwbaarste middel. Leg het meteen na het planten neer en zet de randen goed vast, zodat de vliegen er niet onderdoor komen. Wissel de plek elk jaar af, want dat voorkomt dat de plaag zich in de grond opbouwt.
Wat doe je na het planten?
Een ui vraagt weinig, maar de eerste weken zijn bepalend. Geef direct na het planten een flinke gietbeurt, zodat de wortels contact krijgen met de grond. Daarna water je alleen bij droogte, want de wortels van een ui zitten ondiep en een droge periode merk je snel aan het loof. Ga niet te diep hakken met de schoffel: je beschadigt dan de bol of de wortels vlak onder het oppervlak. Wied liever voorzichtig met de hand rond het loof.
Schiet een ui toch door en vormt hij een stevige bloemstengel in het midden, dan wordt de bol niet meer groot en bewaar je hem niet. Knip de stengel dan weg en eet de ui als eerste op. Het loof van een uitgelopen ui kun je gewoon als groene ui in de keuken gebruiken.
Winteruien, rode uien en uien in een pot
Winteruibolletjes zet je half oktober, ondiep in losse grond. Ze verdragen de winter en zijn in mei volgroeid. Rode uien plant je op dezelfde manier als gele, maar ze blijven minder lang goed, dus eet die als eerste.
Uien kweken kan ook in een pot of moestuinbak. Gebruik potgrond, een brede pot met gaten in de bodem en een plek met veel zon. Een ui die in de keuken is uitgelopen, kun je planten, maar je krijgt er loof van en geen grote ui. Dat loof gebruik je als groene ui. Wanneer de ui klaar is, zie je aan het omvallende loof; daarna rooi je ze en leg je ze weg, zoals ui oogsten en ui bewaren uitleggen.
Uit de praktijk
Een ui die boven de grond staat, is geen fout
Een moestuinder zag dat een buurman de plantuitjes bijna boven de grond zette en plantte de zijne dieper. De buurman had gelijk: de ui duwt zichzelf omhoog, dus het uitje hoeft niet diep te zitten. Op kleigrond zet je het tot de helft in de aarde, op zand iets dieper. Vogels trekken verse uitjes er soms uit, dus gaas is de eerste weken verstandig.
Uienvlieg op zandgrond
Op zandgrond had een tuinder jaren last van uienvlieg. Wortels tussen de uien hielpen niet, ook al wordt dat vaak beweerd. Wat uiteindelijk wel werkte, was een fijnmazig insectennet over het bed, direct na het planten en met goed vastgezette randen.
Een zak uitgelopen uien uit de keuken
Uit een grote zak uien uit de winkel liepen de laatste uien uit. Eentje werd buiten geplant en groeide gestaag door. De vraag was of dat een grote ui zou geven. Dat gebeurt niet: het loof groeit goed en is bruikbaar, maar een echte ui krijg je alleen uit plantuitjes of zaad.
Veelgemaakte fouten
Te diep planten
De ui vormt dan een lange hals en een kleine bol. Zet hem ondiep, op klei bijna aan het oppervlak.
Verse mest gebruiken
Dat geeft veel loof en een ui die slecht bewaart. Gebruik compost.
Te dicht op elkaar planten
Uien blijven klein als ze elkaar in de weg staan. Houd 10 cm aan.
Elk jaar op dezelfde plek
Ziekten als witrot blijven in de grond. Plant er daarna een gewas uit een andere familie.
Wanneer je een vakman belt
Ui planten is goed zelf te doen. Iemand met kennis van de grond is hooguit handig als witrot of uienvlieg steeds terugkomt.
Veelgestelde vragen
Hoe plant ik uien in de grond?
Maak de grond los, werk er wat compost door en druk de plantuitjes ondiep in de grond: het kontje eronder, de neus net erboven, 10 cm uit elkaar. Leg de eerste weken gaas over het bed tegen vogels. Winteruien zet je half oktober, ook ondiep.
Wat plant je niet naast uien?
Doperwten en bonen worden vaak als slechte buren genoemd, maar dat is overlevering. Zeker is dat je op dezelfde plek niet uien, prei en knoflook na elkaar zet, omdat ze dezelfde ziekten delen. Het schema staat in de hulp voor combinatieteelt en vruchtwisseling.
Welke mest is het beste voor uien?
Compost is meestal genoeg, doorgewerkt in de grond voor het planten. Geef geen verse mest en niet te veel stikstof, want dat geeft veel loof en een ui die minder goed bewaart.
Hebben uien veel mest nodig?
Nee. Een matige gift is genoeg: wat compost bij het planten en zo nodig een beetje organische meststof in het voorjaar. Te veel voeding geeft loof in plaats van een stevige bol.
Hoe plant ik winteruien?
Zet winteruibolletjes half oktober in losse grond, ondiep en volgens het label op de verpakking uit elkaar. Ze overwinteren in de grond en zijn in mei volgroeid, weken eerder dan uien uit het voorjaar. Bescherm ze de eerste weken tegen vogels.
Hoe plant ik rode uien?
Net als gele: ondiep, 10 cm uit elkaar, in het voorjaar. Rode uien blijven minder lang goed dan gele, dus eet ze als eerste. Plant ze niet op een plek waar eerder uien stonden.
Wat betekent het woord ajuin?
Ajuin is een oudere, vooral Zuid-Nederlandse en Vlaamse naam voor ui. Voor het planten maakt de naam geen verschil: je behandelt een ajuin precies zoals een ui.
Bronnen bij dit artikel
- Wortelgewassen voor de moestuin (sjalot, ui, prei), Groei & Bloei afdeling Deventer (bekeken op 4 november 2026)
- Zaai- en planttijd van groentesoorten voor de moestuin, Groei & Bloei afdeling Deventer (bekeken op 4 november 2026)
- Zaaien in oktober: 7 groenten voor de koude bak, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Gewasrotatie: praktische informatie (Best4Soil factsheet), Best4Soil (Delphy, WUR e.a.) (bekeken op 4 november 2026)
