Planten die tegen droogte kunnen: zon, doorlatende grond, droge voeten
Rode spoorbloem, kruisdistel, lamsoor, hemelsleutel en lavendel kunnen goed tegen droogte, zolang ze in de zon staan op doorlatende grond. Een droogteplant lijdt vaker onder natte voeten in de winter dan onder een droge zomer. Controleer dus eerst of het water in je grond wegloopt en geef nieuwe planten het eerste jaar regelmatig water. Voor meer keuze per plek kijk je bij planten kiezen.
Dit heb je nodig
- Hoe lang het duurt
- Een halve dag voor een border van enkele vierkante meters
- Hoe moeilijk het is
- Goed zelf te doen
- Wat het kost
- Gering, vooral planten en wat zand of grind
Gereedschap
- Spade
- Hark
- Gieter
Materiaal
- Grof zand of fijn grind voor zware grond
- Houtsnippers
- De gekozen planten
Zo leg je een border voor droge grond aan
Begin met de grond en de zon en kies dan de planten. Droge voeten in de winter zijn belangrijker dan veel water in de zomer.
Stap 1 Controleer of het water wegloopt
Graaf een gat van een spade diep, vul het met water en kijk hoe snel het zakt. Staat het er na een paar uur nog, dan is de grond te nat voor droogteplanten. Werk zand of grind door de grond of plant op een verhoging.
Stap 2 Kies planten uit de tabel
Pak vaste planten voor mei tot september en voeg een siergras en een heester toe. Zet hoge soorten achter en lage voor. De plantenkiezer filtert op zon en droge grond.
Stap 3 Plant in het voorjaar of najaar
Zet de plant op de diepte van de pot. Reken op 7 tot 9 stuks per vierkante meter voor planten van 40 tot 70 cm en op 5 tot 7 voor hogere. Geef direct ruim water.
Stap 4 Geef het eerste jaar water
Geef een nieuwe plant het eerste seizoen in droge periodes elke week een flinke gietbeurt. Giet liever één keer diep dan elke dag een beetje, zodat de wortels naar beneden groeien.
Stap 5 Mulch en knip in het voorjaar
Leg een laag houtsnippers en knip afgestorven stengels in maart of april terug. Laat blad en stengels in de winter staan voor insecten.
Rekenhulp
Plantenkiezer
Zo kiest de plantenkiezer, met bronnen
Zo kiest de plantenkiezer
- Een plant die op een filter niet bekend is, blijft in de lijst staan met het ontbrekende gegeven erbij. Alleen een plant waarvan de bronnen het tegendeel zeggen, valt af.
- Een plant zonder gegeven over giftigheid is niet bewezen ongiftig: de bronnen noemen alleen de planten waarvan ze de giftigheid bevestigen.
- Bij de kleur tellen verwante tinten mee: wit omvat ook crème en roomwit, paars ook violet en lila.
- Vertaling van de PPO-zone naar ja, matig of nee voor Nederland. Bron van de zone-indeling: PPO 091 Winterhardheid van boomkwekerijgewassen (Hoffman en Ravesloot, 2002; bron-id wur-ppo-winterhardheid-boomkwekerijgewassen). Die noemt Nederland zone 7b (noordoosten, -14,9 tot -12,3 graden), 8a (centrum, -12,2 tot -9,5) en 8b (kust, -9,4 tot -6,7). De lijst geeft per plant de laagste zone waarin hij groeit. Mijn vertaling: laagste zone 7b of kouder (ook 7, 6, 5, <5) wordt 'ja', want de plant overleeft dan ook het koudste deel van Nederland; zone 8a of 8b (ook 8) wordt 'matig', want de plant redt het in het midden en aan de kust maar is in koude streken of bij strenge winters kwetsbaar; zone 9 of warmer wordt 'nee'. Dit is een eigen afbakening, geen oordeel van de bron.
- Staat er een bereik zoals 6-7 of 7-8 bij een soort (omdat de zone per kloon verschilt), dan is de ongunstigste (warmste) zone genomen: 6-7 geeft 'ja', 7-8 geeft 'matig'. Staat er '<' vóór een zone (bijvoorbeeld < 5), dan is dat 'ja'.
- Heeft een cultivar geen eigen regel in de PPO-lijst, dan is de waarde van de soort genomen en dat staat in toelichting_bron (Fraxinus ornus 'Mecsek', Parrotia 'Jodrell Bank', Lagerstroemia indica 'Natchez', Acer campestre 'Huibers Elegant'). Voor Frangula alnus is de synonieme naam Rhamnus frangula gebruikt. Cultivars kunnen afwijken van de soort.
- Voor planten_c.json is alleen een winterhardheidsrecord gemaakt als de volledige Latijnse naam (inclusief cultivar) als eigen regel in de PPO-lijst staat; 55 van de 85 planten. Soortgenoten of cultivars zonder eigen regel zijn niet op soortniveau aangevuld.
- Staat er in een bron alleen 'tot X m hoog' (Plant-Wijzer, inheemse soorten), dan is hoogte_cm als [X, X] genomen. Dat is de maximale natuurlijke hoogte, niet de hoogte van een geknipte haag. Voor haagplanten is dit dus de ongesnoeide hoogte; een haag blijft door knippen veel lager.
- Standplaatsomschrijvingen uit de Plant-Wijzer zijn zo vertaald: 'licht' of 'lichtminnend' wordt zon; 'halfschaduw' wordt halfschaduw; 'schaduw' of 'verdraagt veel schaduw' wordt schaduw. Combinaties zijn als meerdere waarden opgenomen (bijvoorbeeld 'Lichtminnend/halfschaduw' wordt [zon, halfschaduw]).
- Bloeimaanden uit de Groei & Bloei-handout (Heerenveen) gelden voor de soort of het eerste genoemde taxon van die regel; bij cultivars (Pyrus calleryana 'Chanticleer', Acer monspessulanum) is niet apart gecontroleerd of de cultivar anders bloeit, daarom is bloei bij cultivars alleen overgenomen waar de lijst of een artikel die noemt (Malus 'Evereste' mei, Parrotia 'Jodrell Bank' februari, Lagerstroemia 'Natchez' augustus).
- De groep 'haag' is gekozen voor soorten die in de gebruikte bronnen als haag- of heg-soort of in hagen worden genoemd (onder meer Plant-Wijzer); veel van die soorten kunnen ook als losse heester of kleine boom staan. 'boom' omvat ook grote meerstammige heesters die als kleine boom worden gebruikt.
- Giftig is alleen ingevuld waar de lijst van Groei & Bloei Noord-Limburg de plant of het geslacht noemt. Een plant zonder veld giftig is dus niet bewezen ongiftig; het veld ontbreekt omdat geen opgehaalde pagina het bevestigt.
- Velden die geen opgehaalde pagina onderbouwt zijn weggelaten, niet geraden. Bijvriendelijk is alleen true waar een bron het noemt.
Bronnen
- Kleine tuin (25-75 m²): kleine bomen voor vergroening Zeeheldenbuurt, Gemeente Ede (bekeken op 4 november 2026)
- Zeer kleine tuin (< 25 m²): struiken en bomen voor vergroening Zeeheldenbuurt, Gemeente Ede (bekeken op 4 november 2026)
- Beplantingsbladen geveltuintjes (Geveltuin op het noorden, oosten/westen en zuiden), Gemeente Maashorst (bekeken op 4 november 2026)
- Tien nieuwere hortensia's die de moeite waard zijn, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bloembollen planten: 10 vragen, 10 antwoorden, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Eenjarige klimmers: snel omhoog, een zomer vol bloemen, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Bloemen zaaien: deze eenjarigen zaai je al vroeg, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Giftige planten, Groei & Bloei afdeling Noord-Limburg (bekeken op 4 november 2026)
- Plantenlijsten per soortgroep (handout), Groei & Bloei afdeling Heerenveen (bekeken op 4 november 2026)
- Klimplanten kiezen: De 8 beste soorten voor elke tuin, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Wanneer lavendel snoeien? Voorjaar en na de bloei, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Planten voor aan de kust: wat overleeft het?, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Rozen snoeien: wanneer en hoe? Per rozensoort, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- De vijf mooiste kleine bomen en heesters voor in de tuin, Vakblad De Hovenier (bekeken op 4 november 2026)
- Meerstammige en inheemse boompjes voor de particuliere tuin, Vakblad De Hovenier (nummer 5/2024) (bekeken op 4 november 2026)
- Haal met siergrassen de prairie naar de Nederlandse tuin, Vakblad De Hovenier (4-2018) (bekeken op 4 november 2026)
- Top 10 bodembedekkers voor het moeilijkste plekje in de tuin: de schaduw, Vakblad De Hovenier (3-2023) (bekeken op 4 november 2026)
- Top 10 van droogte- en zonminnaars, maar geen rotsplanten, Vakblad De Hovenier (2-2024) (bekeken op 4 november 2026)
- Droge, hete zomer? Bekijk Sipke's top 10 van coolste droogteresistente planten, Vakblad De Hovenier (1-2023) (bekeken op 4 november 2026)
- Top 10 hoge varianten van Sedum - voor vlinders en andere fladderaars, Vakblad De Hovenier (7-2025) (bekeken op 4 november 2026)
- Top 10 Sedum - laagblijvende soorten: niet alleen voor op het dak, Vakblad De Hovenier (6-2025) (bekeken op 4 november 2026)
- Vaste planten voor de droge schaduw, Vakblad De Hovenier (5-2018) (bekeken op 4 november 2026)
- Klimaatbomen voor in de tuin, Limburg.net en Centrum Duurzaam Groen vzw (actie Klimaatboom zoekt tuin) (bekeken op 4 november 2026)
- Tips voor bijen en insecten, Milieu Centraal (bekeken op 4 november 2026)
- Plant-Wijzer: plantadvies voor bomen en struiken in de provincie Limburg, Limburgse Regionale Landschappen (Plant Van Hier) (bekeken op 4 november 2026)
- De opmars van siergras, Vakblad Stad+Groen (5-2017) (bekeken op 4 november 2026)
- Winterhardheid van boomkwekerijgewassen (PPO 091), Praktijkonderzoek Plant & Omgeving, sector Bomen, Boskoop (Wageningen UR) (bekeken op 4 november 2026)
Stand van de cijfers: november 2026.
Welke vaste planten kunnen tegen droogte?
Droogteplanten hebben vaak grijs, behaard of stevig blad en diepe wortels, en ze willen doorlatende grond. Planten voor droge grond moeten het hele jaar droge voeten houden, en goed gedraineerde grond is belangrijker dan de zon.
Voor een droge, zonnige border heb je een ruime keuze aan vaste planten. Staat de plek in de volle zon, dan sluiten planten die goed tegen de zon kunnen daar goed op aan. Zoek je rood, dan is de rode spoorbloem een goede start en vind je meer soorten bij planten met rode bloemen. Kies liever twee of drie soorten in groepen dan negen los door elkaar, want dat oogt rustiger. Voor de ontwikkeling van vaste planten door de jaren kijk je bij de vaste plant.
| Plant | Hoogte (cm) | Bloeit (maand) | Kleur |
|---|---|---|---|
| Rode spoorbloem (Centranthus ruber 'Coccineus') | 30 tot 70 | 5 tot 11 | fuchsiaroze |
| Kamille (Anthemis 'E.C. Buxton') | 50 tot 60 | 5 tot 9 | zachtgeel |
| Marjolein (Origanum 'Herrenhausen') | 30 tot 60 | 6 tot 9 | roze en paars |
| Kruisdistel (Eryngium x zabelii 'Big Blue') | 60 tot 70 | 6 tot 8 | blauw |
| Lamsoor (Limonium latifolium) | 30 tot 40 | 6 tot 7 | roze en paars |
| Bergmunt (Pycnanthemum flexuosum) | 30 tot 60 | 6 tot 9 | wit |
| Hemelsleutel 'Red Cauli' (Sedum) | 25 tot 40 | 7 tot 9 | donkerrood |
| Zijdeplant (Asclepias tuberosa) | 40 tot 50 | 7 tot 9 | oranje |
| Lampenpoetser (Liatris aspera) | 25 tot 90 | 8 tot 10 | roze en paars |
Welke heesters kunnen tegen droogte?
Bij heesters is de keuze kleiner dan bij vaste planten, maar toch ruim. Gewone brem staat op zand en droge grond in de zon en wordt tot ongeveer 3 m. Lavendel, Santolina en Helichrysum zijn grijsbladige struikjes die weinig water nodig hebben. Rozemarijn, salie, tijm en laurier doen het goed in bakken en redden zich daar een paar weken zonder water.
Groenblijvende keuzes zijn goudscherm, dat tot 1,5 m wordt en wintergroen is, en Koreaanse mispel, die tot 1 m blijft. Voor droge schaduw is er ijzerhout 'Jodrell Bank', maar die wordt 8 m hoog, dus kies hem alleen als je ruimte hebt. Grijsbladige struikjes lijden vooral onder natte winters en willen een open, zonnige plek.
Welke siergrassen kunnen tegen droogte?
Siergrassen zijn de makkelijkste vulling voor een droge border, want ze vragen na het eerste jaar weinig. Struisvedergras bloeit van juli tot oktober in volle zon op arme grond en knip je aan het einde van de winter 5 cm boven de grond af. Fijn vedergras blijft 40 tot 50 cm en bloeit in juli en augustus. Hogere grassen als Sporobolus (50 tot 75 cm) en Andropogon (150 tot 200 cm) beginnen pas te groeien als de bodem is opgewarmd, vaak vanaf mei.
Te veel vocht in de winterrust is funest voor veel grassen, vooral bij pampasgras, schapengras, pijpenstrootje en vedergras. Zware klei is het probleem, dus zet een pluimgras op zware grond op een opgehoogd bed. Knip bladverliezende grassen in maart of april.
Welke planten overleven droge schaduw onder bomen?
Droogte betekent niet altijd zon. Onder bomen heb je droge schaduw met veel wortels. Rotsooievaarsbek groeit daar dankzij zijn bovengrondse wortelstok zelfs op de droogste plekken en mislukt juist in goede grond. Stinkend nieskruid en elfenbloem 'Frohnleiten' blijven in de winter groen, en lelietje-van-dalen groeit ook droog, al is hij giftig.
De grond onder bomen bouw je langzaam op met een jaarlijkse laag houtsnippers. Voor meer over schaduw kijk je bij schaduwplanten voor de schaduw. Plant niet te dicht bij de stam en spaar de dikke wortels. Graaf liever plantgaten tussen de wortels en vul ze met een schep compost, zodat de boom heel blijft en de plant een eigen vochtvoorraad krijgt.
Hoe overleeft een plant het eerste jaar en een hete zomer?
Een droogteplant is pas droogtebestendig als hij is geworteld. Geef een nieuwe plant het eerste jaar regelmatig water, vooral in de eerste weken, en daarna redt hij zich zelf. Planten in een pot drogen veel sneller uit, dus controleer ze in een hete week dagelijks.
Een laag houtsnippers helpt tegen verdamping. Voor bijna alle planten in deze lijst is wortelruimte belangrijker dan extra water. Staat de grond vol klei, werk er dan zand of grind door en plant op een lichte verhoging. Voor het verbeteren van zware grond kijk je bij potgrond en tuinaarde. Een regenton met een deksel vangt water op voor de droge weken.
Hoe weet je of je grond te nat is voor droogteplanten?
Je merkt het aan de grond zelf: blijft hij na een bui lang plassen, dan is hij te nat voor deze planten. Op zware klei rotten lavendel en kruisdistel in de winter weg, terwijl ze in een zomerse droogte prima blijven staan. Kies bij kleigrond liever planten uit de tabel die er wel tegen kunnen of leg een verhoogd bed aan.
Wil je meer paarse accenten in zo'n droge border, kijk dan bij planten met paarse bloemen. Voor planten die ook de winter goed doorstaan kijk je bij winterharde planten.
Uit de praktijk
Een droge border die in de winter wegrot
Een droge, zonnige border met kruisdistel en lavendel op zware klei ziet er in juli prachtig uit, maar de planten verdwijnen in de winter. Niet de droogte is het probleem, maar het water dat in de grond blijft staan. Werk zand of grind door de grond of leg een verhoogd bed aan, dan blijven dezelfde planten jaren staan.
Rotsooievaarsbek onder een berk
Onder een berk groeit weinig, want de grond is droog en vol wortels. Rotsooievaarsbek houdt het daar vol, en doet het in rijke grond zelfs slechter. Een jaarlijkse laag houtsnippers is genoeg, extra water en mest werken eerder tegen. Zet de plant in het najaar of het vroege voorjaar, dan wortelt hij nog voor de zomer de grond in en houdt hij het langer vol.
Veelgemaakte fouten
Een droogteplant op natte klei zetten
Droge voeten in de winter zijn de eerste eis. Op natte klei rotten lavendel en kruisdistel weg. Verbeter de grond of plant op een verhoging.
Na het planten niet meer water geven
Een jonge droogteplant is nog niet geworteld. Geef het eerste seizoen regelmatig water, daarna redt hij zich.
Elke dag een beetje water geven
Dat laat de wortels bovenin blijven. Geef liever één keer per week een flinke gietbeurt.
Een pluimgras op zware klei zetten
Te veel vocht in de winter is funest voor veel grassen. Zet ze op doorlatende grond of op een opgehoogd bed.
Wanneer je een vakman belt
Een droge border leg je goed zelf aan. Een hovenier is nuttig bij zware klei die opgehoogd en gedraineerd moet worden, of bij een rattenprobleem dat je met de gemeente moet aanpakken.
Veelgestelde vragen
Welke heesters kunnen tegen droogte?
Gewone brem, lavendel, Santolina, Helichrysum, rozemarijn, salie, tijm en laurier kunnen goed tegen droogte. Goudscherm en Koreaanse mispel zijn groenblijvend. Zet alle heesters op doorlatende grond in de zon en geef ze het eerste jaar water.
Welke planten overleven in een droog klimaat met koude winters?
Kies planten die winterhard zijn en droogte aankunnen, zoals rode spoorbloem, kruisdistel, lamsoor, zijdeplant en struisvedergras. Controleer op het label of de plant ook de laagste temperatuur van je streek aankan. In Nederland loopt die van ongeveer -14,9 tot -6,7 graden.
Kunnen planten twee weken zonder water?
Gevestigde rozemarijn, salie, tijm en laurier redden zich in bakken een paar weken zonder water. Jonge planten en planten in pot hebben na enkele dagen droogte al water nodig. Een laag houtsnippers houdt vocht vast, en goed geworteld vaste planten overleven twee droge weken in juli meestal prima.
Welke planten bloeien lang op een droge plek?
Rode spoorbloem bloeit van mei tot november, kamille 'E.C. Buxton' van mei tot september en marjolein van juni tot september. Alle drie staan het liefst in de zon op doorlatende grond.
Welke siergrassen kunnen tegen droogte?
Struisvedergras en fijn vedergras zijn goed te houden op een droge, zonnige plek, net als Sporobolus en Andropogon. Zet ze op doorlatende grond, want zware klei is voor veel siergrassen het grootste probleem.
Bronnen bij dit artikel
- Top 10 van droogte- en zonminnaars, maar geen rotsplanten, Vakblad De Hovenier (2-2024) (bekeken op 4 november 2026)
- Droge, hete zomer? Bekijk Sipke's top 10 van coolste droogteresistente planten, Vakblad De Hovenier (1-2023) (bekeken op 4 november 2026)
- 8 planten die tegen droogte kunnen (planten voor droge grond), Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Planten voor aan de kust: wat overleeft het?, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Vaste planten voor de droge schaduw, Vakblad De Hovenier (5-2018) (bekeken op 4 november 2026)
- De opmars van siergras, Vakblad Stad+Groen (5-2017) (bekeken op 4 november 2026)
- Winterhardheid van boomkwekerijgewassen (PPO 091), Praktijkonderzoek Plant & Omgeving, sector Bomen, Boskoop (Wageningen UR) (bekeken op 4 november 2026)
