Biologische bloembollen: gif-vrij geteeld, herfst planten, jaren bloei

Waar herken je biologische bloembollen aan?

Een biologische bloembol komt van een kweker die volgens de regels voor biologische teelt werkt en daarop wordt gecontroleerd. Dat betekent geen synthetische bestrijdingsmiddelen en geen kunstmest. Kijk op de verpakking naar een biologisch keurmerk, want woorden als 'natuurlijk' of 'milieuvriendelijk' zeggen niets over de teelt.

Voor de plant in je tuin maakt het weinig uit. Een biologische tulp wordt niet groter of mooier dan een gewone, en slakken, muizen en vorst laten hem niet met rust. Je kiest dus voor de bodem, de insecten en de kweker. Bij planten, diepte en afstand geldt precies hetzelfde als bij gewone bollen, zoals je leest in het schema voor wanneer je bloembollen plant.

Zijn biologische bloembollen inheems?

Nee, biologisch gaat over hoe een bol is gekweekt en inheems over waar de plant vandaan komt. Tulp, narcis, hyacint en krokus komen oorspronkelijk niet uit Nederland, maar zijn hier al eeuwen ingeburgerd in tuinen. Een biologische tulp is dus een buitenlandse plant die op een biologische manier is gekweekt.

Zoek je echt inheemse planten voor onder bomen, denk dan aan de bosanemoon en de daslook. Die doen het op een vochtige, humusrijke plek in halfschaduw, en ze breiden zich langzaam uit. Wil je gewoon vroege kleur in het gras, dan is de ingeburgerde narcis een zekere keuze.

Welke soorten bloembollen zijn er?

Er zijn honderden soorten, maar voor de voorjaarstuin gaat het meestal om een handvol. Sneeuwklokje en winterakoniet openen als eerste, in januari of februari. Daarna volgen krokus en sneeuwroem, dan narcis, tulp en keizerskroon, en in juni en juli de hoge sierui. Zomerbloeiers als de dahlia vullen daarna het gat tot diep in het najaar.

Kies je voor een mengsel, kijk dan welke soorten erin zitten, want sommige bloeien vroeg en andere pas weken later. Zo weet je vooraf of je maart, april of mei krijgt.

Welke bloembollen bloeien bijna het hele jaar?

Geen enkele bol bloeit het hele jaar door, maar met een slim gekozen reeks heb je van januari tot in het najaar iets in bloei. Begin met sneeuwklokje en winterakoniet, laat krokus en narcis volgen, zet tulpen en keizerskroon in april en mei en plant sierui voor juni en juli. Voor de late zomer en de herfst neem je knollen die in het voorjaar de grond ingaan, zoals dahlia.

Zo'n reeks werkt het best als je bollen door elkaar plant in plaats van in rijen. De bloem van de ene soort verdwijnt dan achter het groeiende loof van de volgende. In de winter zelf is er buiten weinig bol in bloei. Vul de border dan aan met vaste planten die zaadhoofden dragen, zoals ijzerhard.

Welke bol past bij jouw tuin of pot?

De mooiste bloembol is de bol die op zijn plek blijft bloeien. Kies daarom eerst op de plek en daarna pas op de kleur. Een bol van goede kwaliteit voel je: hij is stevig, droog en zwaar voor zijn maat, zonder zachte of beschimmelde plekken. Hoe groter de bol, hoe groter meestal de bloem.

Twijfel je tussen twee soorten, kies dan de soort die op jouw grond het minste onderhoud vraagt. Wie net begint, doet er goed aan met twee of drie soorten te starten en daarna jaar voor jaar bij te kopen.

Hoe maak je een bollenlasagne in een pot?

Een bollenlasagne is een pot of bak met meerdere lagen bollen boven elkaar. De grootste en laatst bloeiende bollen, zoals tulpen, komen onderin en de kleinste, vroege bollen als krokus bovenin. Zo komen er in dezelfde pot achter elkaar bloemen op en blijft de pot langer mooi. Voor de diepte geldt dezelfde regel: twee keer de hoogte van de bol.

Gebruik een pot met gaten in de bodem en doe er steenslag of potscherven onderin, zodat het water weg kan. Vul af met potgrond en druk lichtjes aan. Zet de pot buiten op een beschutte plek en houd de grond vochtig maar niet nat. Wie meer planten in bakken wil zetten, zoekt het bij balkon en potten.

Hoe laat je biologische bollen verwilderen?

Verwilderen betekent dat de bollen zich zelf uitbreiden en jaar na jaar een grotere vlek vormen. Dat lukt het best met narcis, krokus en sneeuwklokje, en alleen als je het loof laat staan tot het geel is geworden. Het loof voedt de bol voor het volgende jaar; maai je het te vroeg weg, dan nemen de bollen af.

Voor een natuurlijke beplanting gebruik je de lage getallen uit de plantafstandstabel: ongeveer 20 tot 40 narcissen per vierkante meter of 60 tot 120 krokussen. Strooi de bollen over het gras en plant ze waar ze vallen, dat geeft een natuurlijker beeld dan rijtjes. Sneeuwklokjes plant je liefst direct na ontvangst, omdat ze uitdrogen als ze lang droog liggen.

Kun je biologische bollen zelf vermeerderen?

Biologische bollen zijn meestal duurder dan gewone, dus het loont om ze te laten vermeerderen. Narcissen vormen vanzelf nieuwe bollen aan de moederbol. Na enkele jaren staat er een dichte kluit die minder bloeit. Dan graaf je de kluit op als het loof is afgestorven, verdeel je hem en plant je de bollen verspreid terug.

Krokussen vermeerderen langzamer, vooral door bolletjes aan de bol. Uit zaad kost het jaren voordat een krokus bloeit, dus dat is alleen iets voor wie geduld heeft.

Zet bij het delen een etiket bij de nieuwe plek, zodat je later weet waar welke soort staat. Bollen die je zo zelf vermeerdert, zijn in feite biologisch als je zelf geen middelen gebruikt, en je betaalt er niets voor.