Wanneer appels plukken: van augustus tot oktober, naar ras
Appels pluk je tussen begin augustus en oktober, afhankelijk van het ras: Elstar meestal in september, Jonagold daarna en Boskoop in oktober. Een appel is plukrijp als hij met een lichte draai omhoog loskomt van de tak, de ondergrond van groen naar geelgroen is gegaan en de pitten bruin zijn. De boom zelf krijgt aandacht bij de appelboom, en de bredere keuze bij fruitbomen.
Van appelbloesem tot appel: het jaar van de boom
De bloesem van een appelboom opent in april, soms al in maart, en na bestuiving blijft het vruchtje achter. De appels rijpen daarna maanden later, en het weer in de zomer bepaalt het moment. Een warm jaar brengt de oogst een flink aantal dagen naar voren, een koel en nat jaar zet hem later. Een vaste plukdatum bestaat dus niet. Ook de bloei schuift: in een vroeg voorjaar staat de boom eerder in bloei, en dan is ook de oogst eerder aan de beurt.
Tussen bloesem en oogst valt een deel van de vruchtjes in juni vanzelf van de boom, de natuurlijke vruchtval. Hangen er daarna nog te veel, dan blijven de appels klein, en dan dun je uit.
| Maand | Wat gebeurt er | Wat doe je |
|---|---|---|
| April | bloei | bijen en hommels hun werk laten doen |
| Juni | natuurlijke vruchtval | bij te veel vruchten uitdunnen |
| Juli en augustus | appels groeien en kleuren | bij droogte water geven |
| Augustus tot oktober | oogst, afhankelijk van het ras | regelmatig controleren op rijpheid |
| Oktober en later | late winterappels | plukken vóór de eerste harde vorst |
Wanneer is welk ras rijp?
Per ras verschilt het moment van plukken met enkele weken. De tabel geeft de gangbare maanden voor een paar bekende rassen. In een warme zomer of aan de kust kan het een week of twee afwijken, en een beschutte plek in de zon rijpt eerder dan een koude hoek.
Een appel heeft twee stadia: plukrijp, het moment dat hij van de boom kan, en eetrijp, het moment dat hij het lekkerst smaakt. Bij sommige rassen valt dat samen, bij andere, zoals late bewaarappels, ligt er een tijd tussen. Plukken kan ook te laat: een Elstar die te lang hangt, wordt melig en droog.
| Ras | Plukken | Eten |
|---|---|---|
| Vroege zomerappel | augustus tot begin september | meteen, bewaart slecht |
| Elstar | september | meteen tot enkele weken |
| Jonagold | eind september, begin oktober | na enkele weken beter |
| Boskoop | oktober | na een paar weken tot in het voorjaar |
| Late winterappel | oktober tot november | na bewaren, soms pas in december |
Zo zie je dat een appel rijp is
Een kalender helpt, maar de appel zelf is de beste meter. Til hem voorzichtig op en draai hem omhoog: komt hij met de steel mee los, dan kan hij van de boom. Moet je trekken, dan is hij nog niet klaar. Kijk ook naar de ondergrond, de kleur van de plek waar geen blos zit: die gaat van groen naar geel of crème. Snijd er een door als je er een kunt missen: bruine pitten horen bij een rijpe appel.
Proef er uiteindelijk een. Een goede appel is stevig, sappig en niet meer zuur-wrang. Is het vlees nog wit en hard, of smaakt hij naar zetmeel, geef hem dan nog een paar dagen. Vallen de eerste gezonde appels vanzelf van de boom, dan is de oogst meestal begonnen.
| Situatie | Test | Wat je ziet bij een rijpe appel |
|---|---|---|
| Je twijfelt of de oogst moet beginnen | draai een appel omhoog | hij laat met de steel los |
| De appel heeft nog groene plekken | kijk naar de ondergrond | groen is geelgroen of crème geworden |
| Je durft er een open te snijden | bekijk de pitten | donkerbruin, niet wit of lichtgroen |
| Je gaat op vakantie | proef er een | stevig, sappig en zoet genoeg |
Appels uitdunnen: waarom kleine appels groter worden
Hangen er in juni veel vruchtjes aan één tak, dan blijven de appels klein. Dun ze uit door per bundel één of twee vruchtjes te laten zitten, ongeveer een handbreed uit elkaar, en de rest met je vingers of een schaartje weg te nemen. Begin met de kleinste en de beschadigde en werk de hele boom af, ook de hoge takken aan de binnenkant. De boom steekt zijn energie dan in minder, grotere appels en draagt volgend jaar beter.
Te kleine appels komen ook door droogte, een jonge boom die nog moet groeien of een ras dat van nature kleine vruchten maakt. Geef de boom in de zomer genoeg water en mulch de grond, zodat hij het vocht vasthoudt.
Zo pluk je appels zonder ze te beschadigen
Pluk op een droge dag, nadat de dauw is opgedroogd, en til de appel met een draai los, zodat de steel aan de vrucht blijft. Een appel zonder steel bederft sneller. Schud een boom niet en laat de appels niet vallen: valappels hebben beurse plekken en rotten snel, ook als ze aan de buitenkant goed lijken. Gebruik een trapje in plaats van een ladder tegen de takken en leg de appels voorzichtig in een bak, niet in een emmer waar ze op elkaar schuiven.
Begin onderin en werk naar boven, want de appels onderin en aan de zonkant rijpen het eerst. Hoge takken kunnen een week later zijn, dus plan twee of drie rondes. Met een fruitplukker, een zak aan een stok, hoef je niet in de boom te klimmen.
Onrijpe appels, vroege valappels en storm
Vallen er vroeg in de zomer appels, dan is dat meestal de natuurlijke vruchtval of een gevolg van droogte, en geen reden tot ongerustheid. Vallen er later gezonde appels, controleer dan of de rest rijp is: dat is vaak het teken dat de oogst begint. Zijn ze aangetast of hebben ze een gaatje, dan zit er een made of rups in. Ruim zulke vruchten op, zodat de plaag volgend jaar minder kans heeft.
Moet je appels om een storm of een vroege vorst plukken voor ze rijp zijn, dan zijn ze hard en zuur. Onrijpe appels rijpen niet goed na en zijn vooral geschikt om te koken of tot sap te persen. Leg ze apart van de bewaarappels en gebruik ze als eerste op, zodat ze niet gaan rotten en de rest aansteken.
Appels bewaren, drogen en rotte appels
Bewaar alleen gezonde appels zonder plekken of stoten, koel en donker, in een bak met lucht erbij. Eén rotte appel steekt de rest aan. Een bewaarappel hoeft niet meteen op de keukentafel: in een koele schuur of kelder houdt een Boskoop het tot in het voorjaar.
Wil je appels drogen, snijd dan schijfjes zonder klokhuis en leg ze op een rooster in een oven op een lage stand, met de deur op een kier, tot ze taai en droog zijn. Bewaar ze daarna in een luchtdichte doos, want gedroogd fruit trekt snel vocht uit de lucht. Rotte appels aan de boom of op de grond ruim je op, ook de gemummificeerde die in de winter blijven hangen, want de schimmel overwintert erin. Rot in fruit is een van de plantenziekten.
Wanneer zijn pruimen en peren aan de beurt?
Pruimen hebben hun eigen kalender: vroege rassen zijn in juli klaar, middelvroege in augustus en late in september, verspreid over drie à vier weken. Een pruim is rijp als hij iets meegeeft bij zachte druk, goed gekleurd is en met een lichte draai loskomt. Een kwets is een langwerpige blauwe pruim met stevig vruchtvlees. Peren pluk je stevig en laat je daarna rijpen, zoals je leest bij de perenboom. Een fruitboom zet je van begin af goed, zoals bij fruitboom planten.
Kersen rijpen niet na en pluk je helemaal rijp, meestal in de vroege zomer, zie de kersenboom. In een kleine tuin past een enkele fruitboom in een pot, zoals je ziet bij de kleine tuin.
Uit de praktijk
Zes Elstar en een reis in september
Een jonge boom droeg in zijn eerste jaar zes Elstar en de eigenaar was van half september tot half oktober weg. Hij wilde geen appel opofferen om de pitten te testen. De raad was: proef er een, een of twee dagen voor vertrek. Smaakt hij zoet genoeg, pluk dan de rest. Is hij nog hard en zuur, dan hangen ze beter nog even, met het risico dat ze vallen of door vogels worden opgegeten. Een tussenoplossing is dat iemand halverwege plukt en de appels in een koele ruimte legt.
Een grote oogst en een volle vriezer
Na een rijke oogst waren de kinderen en de buren al voorzien en zat de vriezer vol. Er bleven veel appels over. Drogen kwam op als bewaarmethode: in een oven op lage stand met de deur op een kier, of op een rooster in de zon op een warme dag. Dat kost uren, maar de gedroogde schijfjes nemen weinig plaats in en blijven maanden goed. Ze moeten wel in een goed gesloten doos.
Veelgestelde vragen
Wanneer kan ik appels plukken?
Tussen augustus en oktober, afhankelijk van het ras. Elstar meestal in september, Jonagold daarna en Boskoop in oktober. Draai een appel omhoog: komt hij met de steel los, dan kun je hem plukken. De pitten zijn bruin als de appel rijp is.
Wanneer is de nieuwe oogst van appels?
Uit je eigen boom begint de oogst in de zomer met vroege rassen en loopt tot in oktober. In de winkel komt de nieuwe oogst meestal in de late zomer en de herfst. De data wisselen per jaar en per ras, dus kijk bij je eigen boom naar de appels zelf.
Wanneer is het seizoen voor de rode boskoopappel?
De Boskoop wordt in oktober geplukt en is dan nog hard en zuur. Hij is een bewaarappel: na enkele weken in een koele ruimte wordt hij mild en lekker. De eetperiode loopt vaak door tot in het voorjaar.
Hoe weet ik of een appel rijp is?
Til de appel voorzichtig op en draai hem omhoog. Komt hij met steel en al los, dan is hij plukrijp; moet je trekken, dan hangt hij beter nog even. Liggen er gezonde valappels onder de boom, kijk dan of de rest ook zo ver is.
Wanneer dun je appels uit?
In juni, als er veel vruchtjes aan één tak hangen. Laat per bundel één of twee vruchtjes zitten, ongeveer een handbreed uit elkaar. De appels die blijven hangen, worden dan groter.
Hoe weet je of een pruim rijp is?
Een rijpe pruim geeft iets mee bij zachte druk, heeft een goede kleur en komt met een lichte draai los van de tak. Een pruim die hard blijft, laat je hangen. Pruimen rijpen na het plukken nauwelijks nog bij, dus pluk liever iets te laat dan te vroeg.
Wat is het verschil tussen pruimen en kwetsen?
Een kwets is een soort pruim, meestal langwerpig en blauw, met stevig vruchtvlees dat goed van de pit loskomt. Pruimen zijn er in meer vormen en kleuren. In de tuin pluk je beide op dezelfde manier: wanneer ze goed gekleurd zijn en iets meegeven.
Bronnen bij dit artikel
- Appelboom in pot: kweken, verzorgen en snoeien, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Pruimenboom snoeien: wanneer en hoe doe je het?, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Wanneer appelboom en perenboom snoeien?, Groei & Bloei (bekeken op 4 november 2026)
- Hulp in je tuin? Deze beestjes wil je te vriend houden (lieveheersbeestje, bladluizen), Natuur & Milieu (bekeken op 4 november 2026)
